Η αυξανόμενη ισραηλινο-τουρκική αντιπαλότητα μπορεί σύντομα να επεκταθεί στην Ιορδανία
Η Τουρκία, η Συρία και η Ιορδανία υπέγραψαν τριμερές Μνημόνιο Συνεργασίας στις αρχές Απριλίου για τη συνεργασία στις μεταφορές, μετά τη συνάντησή τους περισσότερο από μισό χρόνο πριν από τον περασμένο Σεπτέμβριο, όπου δεσμεύτηκαν για πρώτη φορά να αναβιώσουν τον Σιδηρόδρομο Χετζάζ (Hejaz Railway).
Αυτό το έργο της ύστερης οθωμανικής περιόδου συνέδεε την Κωνσταντινούπολη με τη Μεδίνα και τη Μέκκα, αλλά κατέρρευσε κατά τη διάρκεια του Α’ Παγκοσμίου Πολέμου.
Η αποκατάστασή του στη σύγχρονη εποχή θα προσέδιδε στην Τουρκία τεράστια οικονομική και στρατηγική επιρροή που αναμένεται να κάνει το Ισραήλ να νιώσει άβολα.
Αναλύθηκε τον περασμένο Δεκέμβριο ότι «ο ανταγωνισμός του Ισραήλ με την Τουρκία έπαιξε σημαντικό ρόλο στην αναγνώριση της Σομαλιλάνδης», ώστε να μπορέσει το εβραϊκό κράτος να παρακολουθεί πιθανές τουρκικές βαλλιστικές και ενδεχομένως πυρηνικές δοκιμές στη Σομαλία, αφού οι δεσμοί τους επιδεινώθηκαν τον τελευταίο χρόνο.
Ο καταλύτης ήταν η πτώση του Άσαντ τον Δεκέμβριο του 2024
και η επακόλουθη επέκταση της τουρκικής επιρροής σε όλη τη Συρία. Από την άποψη του Ισραήλ, η οποία επικεντρώνεται στην ασφάλεια, αυτό θα μπορούσε να γίνει μια υπαρξιακή απειλή εάν δεν αντιμετωπιστεί.
Η ταχεία διάλυση της ισραηλινο-κουρδικής αυτονομίας από τη Συρία νωρίτερα φέτος άφησε τους Δρούζους ως τον τελευταίο εναπομείναντα σύμμαχο του Ισραήλ στην Αραβική Δημοκρατία.
Τον περασμένο μήνα, «Η τελευταία επίθεση του Ισραήλ στη Συρία ενίσχυσε την ντε φάκτο ουδέτερη ζώνη» πάνω από τον κατοικημένο από Δρούζους νότο της χώρας, αλλά το Ισραήλ μπορεί να μην είναι σε θέση να τους χρησιμοποιήσει για να σταματήσει την αναβίωση του σιδηροδρόμου Χετζάζ λόγω της θρησκευτικής του σημασίας για τους προσκυνητές.
Σε αυτή την περίπτωση, η τουρκική επιρροή θα εξαπλωνόταν στον Κόλπο της Άκαμπα, περικυκλώνοντας έτσι στρατηγικά το Ισραήλ.
Ο Τούρκος Υπουργός Μεταφορών και Υποδομών Αμπντουλκαντίρ Ουράλογλου δήλωσε κατά τη διάρκεια της πρόσφατης εκδήλωσης ότι «το λιμάνι της Άκαμπα μπορεί να χρησιμεύσει ως γέφυρα ξηράς-θάλασσας, μεταφέροντας αγαθά που φτάνουν από το βορρά στην Ερυθρά Θάλασσα και πέρα από αυτήν».
Η Τουρκία θα έχει τότε μια στρατηγική οικονομική παρουσία δίπλα στο Εϊλάτ του Ισραήλ, που είναι η μόνη άμεση διαδρομή της προς την Ερυθρά Θάλασσα, και μια στρατιωτική θα μπορούσε μελλοντικά να ακολουθήσει.
Αν και η Ιορδανία παραμένει σύμμαχος με το Ισραήλ, υπάρχουν νέες ανησυχίες σχετικά με τα σχέδιά της για τη Δυτική Όχθη, και αυτό θα μπορούσε να επιδεινώσει τους δεσμούς.
Το Al Jazeera ανέφερε στα μέσα Φεβρουαρίου ότι «οι νέοι νόμοι περί κτηματολογίου του Ισραήλ και η στρατιωτική πίεση στην κατεχόμενη Δυτική Όχθη είναι το τελικό προοίμιο του σεναρίου της «εναλλακτικής πατρίδας»» μέσω της «σιωπηλής/ήπιας μεταφοράς» Παλαιστινίων από εκεί στην Ιορδανία.
Εάν αυτό το σενάριο αρχίσει να υλοποιείται, τότε η Ιορδανία θα μπορούσε να επαναβαθμονομήσει την περιφερειακή της πολιτική επεκτείνοντας τους δεσμούς με την Τουρκία για να εξισορροπήσει και τελικά να αποτρέψει το Ισραήλ, το οποίο θα μπορούσε να δει τον αναβιωμένο σιδηρόδρομο Χετζάζ να αναλαμβάνει έναν άδηλο στρατιωτικό-λογιστικό ρόλο μεταξύ τους μέσω της Συρίας.
Για να γίνουν τα πράγματα ακόμη χειρότερα για το Ισραήλ, η Τουρκία και η Σαουδική Αραβία εξετάζουν το ενδεχόμενο σχηματισμού ενός «Ισλαμικού ΝΑΤΟ»μαζί με το Πακιστάν και την Αίγυπτο, η οποία έχει πρόσφατα προβληματικές σχέσεις με το Ισραήλ.
Η προτεινόμενη πλατφόρμα συντονισμού περιφερειακής ασφάλειας θα μπορούσε επίσης να επεκταθεί ώστε να συμπεριλάβει τη Συρία και την Ιορδανία λόγω του σιδηροδρόμου Χετζάζ.
Αυτό είναι ένα εφιαλτικό σενάριο για το Ισραήλ λόγω των έντονων παραλληλισμών με την περιφερειακή κατάσταση ασφάλειας
την παραμονή των τριών αραβοϊσραηλινών πολέμων. Επομένως, πιθανότατα θα κάνει ό,τι περνάει από το χέρι του για να το αποτρέψει αυτό.
Η επικεντρωμένη στην ασφάλεια άποψη του Ισραήλ για τα περιφερειακά γεγονότα, σε συνδυασμό με την αυξανόμενη αντιπαλότητά του με την Τουρκία, εγγυάται ότι η αναβίωση του “ Hejaz Railway ” θα εντείνει τον ανταγωνισμό τους στη Συρία και ενδεχομένως θα οδηγήσει στην επέκτασή του στην Ιορδανία, λόγω των ανησυχιών του Ισραήλ για την στρατηγική περικύκλωσή του από την Τουρκία μέσω αυτών των μέσων.
Ακόμα κι αν δεν λάβουν στρατιωτική μορφή, το Ισραήλ θα εξακολουθεί να αισθάνεται άβολα με τον νέο αντίπαλό του να εγκαθιδρύει μια στρατηγική οικονομική παρουσία δίπλα στο Εϊλάτ, και έτσι θα μπορούσε να προσπαθήσει να εκδιώξει την Τουρκία από εκεί με την πάροδο του χρόνου.
(Σημείωση: Το Echedoros.blog δημοσιεύει κείμενα του Andrew Korybko κατόπιν επικοινωνίας με τον γεωπολιτικό αναλυτή)