Παραπλανητικά και εκβιαστικά διλήμματα.
We are the champions, my friend
And we’ll keep on fighting till the end
We are the champions
We are the champions
No time for losers
Cause we are the champions
Of the world
Καθώς η ώρα του τελικού του πολιτικού πρωταθλήματος(εκλογές) πλησιάζει είναι η στιγμή που πρέπει να αναρωτηθούμε σοβαρά τι όντως σημαίνει για τον κάθε έναν από εμάς, τους απλούς πολίτες, το να ανήκει στους champions ή στους losers. Τι θα κερδίσουνόσοι επιλέξουν να στηρίξουν τον νικητή και τι θα χάσουνόσοι επιλέξουν τον ηττημένο. Το ερώτημα προφανώς δεν αφορά τους ηγέτες της «οργανωμένης κερκίδας». Είναι γνωστό ότι αυτοί έχουν ή προσδοκούν bonus από τους «ιδιοκτήτες της ομάδας». Κυρίως όμως δεν αφορά τους «ιδιοκτήτες» και τους «επαγγελματίες παίκτες». Στο επαγγελματικό ποδόσφαιρο οι ιδιοκτήτες των ομάδων δεν είναι φίλαθλοι, είναι επιχειρηματίες. Δεν σπαταλούν τα χρήματά τους, επενδύουν και κερδίζουν με άμεσους και έμμεσους τρόπους. Κατά κανόνα αδιαφανείς.
Συμπληρώνονται τον Οκτώβριο 52 χρόνια από τις εκλογές της 17ης Νοεμβρίου του 1974
Μέχρι το 2009 είχαν διεξαχθεί 11(και δύο επαναληπτικές) εκλογικές αναμετρήσεις από τις οποίες προέκυψαν αυτοδύναμες –εκτός από το 9μηνο των κυβερνήσεων Τζανετάκη και Ζολώτα- κυβερνήσεις. Κάθε φορά, ιδιαίτερα τις πρώτες δεκαετίες οι «νικητές» ξεχύνονταν στους δρόμους ανεμίζοντας σημαίες και λάβαρα για να πανηγυρίσουν την «νίκη». Οι «ηττημένοι» κλείνονταν στα σπίτια τους περιμένοντας τον «επόμενο γύρο». Αλλά τι κέρδιζαν οι «νικητές», όχι οι «πελάτες» οι απλοί «φίλαθλοι», και τι έχαναν οι «ηττημένοι»; Πόσο σοσιαλιστές ήσαν όσοι ανέμιζαν τις σημαίες του ΠΑΣΟΚ και πόσο φιλελεύθεροι όσοι ανέμιζαν τις σημαίες της ΝΔ; Και, σε τελική ανάλυση, τι απέμεινε από όλην αυτή την, υποτίθεται, ιδεολογική αντιπαράθεση μετά από τα πρώτα 20 χρόνια της έξαψης και των ψευδαισθήσεων;
Αυτό που απέμεινε είναι η υπερχρέωση της χώρας και εν τέλει η χρεωκοπία. Δεν πρέπει να μας διαφεύγει ότι και τα δύο συντελέστηκαν ενώ την χώρα κυβερνούσαν αυτοδύναμες κυβερνήσεις με ισχυρούς πρωθυπουργούς. Ορισμένοι από αυτούς είχαν(έχουν) την ψυχοσύνθεση «ιδιοκτήτη». Είχαν(έχουν) ή προσπαθούσαν να αποκτήσουν όχι την «επικαρπία» αλλά την «πλήρη κυριότητα» της «ομάδας». Έθεταν πρωτοκλασάτα και δοκιμασμένα στελέχη στο περιθώριο όπως ο Σημίτης(Παπανδρέου), ο Έβερτ(Μητσοτάκης) αναπληρώνοντας τα με άπειρα αλλά προφανώς απόλυτα ελεγχόμενα πρόσωπα. Κάπως έτσι φτάσαμε στο «ή το Έθνος θα δαμάσει την υπερχρέωση ή η υπερχρέωση θα καταστρέψει το Έθνος» από τον Ανδρέα Παπανδρέου τον Δεκέμβριο του 1993. Αλλά η Ελλάδα δεν δάμασε το χρέος. Για να τα καταφέρει η κύρια προϋπόθεση ήταν τα δύο κόμματα(ΠΑΣΟΚ και Ν.Δ.) που κυβερνούσαν την χώρα να συνεργαστούν. Αν αυτό είχε συμβεί, στα 17 χρόνια που μεσολάβησαν μέχρι την χρεοκοπία(2010) το χρέος θα είχε περιοριστεί. Η οικονομική καταστροφή θα είχε αποφευχθεί. Η κοινωνία θα είχε αποφύγει τα δεινά.
Αντι γι’ αυτό τα κόμματα επέμειναν στην πολιτική των τυφλών –και κενών ουσιαστικού πολιτικού περιεχομένου– αντιπαραθέσεων παγιδεύοντας τους ψηφοφόρους αλλά ταυτόχρονα αυτοπαγιδευόμενα και τα ίδια στην συνέχιση μιας αδιέξοδης και καταστροφικής πολιτικής διαχείρισης. Η επιδίωξη των αυτοδυναμιών με όλα τα μέσα, θεμιτά και αθέμιτα, ήταν και παραμένει καταστροφική και πολιτικά ανέντιμη. Η δαιμονοποίηση των αντιπάλων μετατρέπει τους πολίτες-ψηφοφόρους σε οπαδούς στερώντας τους το δικαίωμα στην ψύχραιμη στάθμιση των πολιτικών δεδομένων. Η καλλιέργεια ψευδαισθήσεων(π.χ. το «λεφτά υπάρχουν») δεν παγιδεύει μόνο τους ψηφοφόρους αλλά και αυτούς που τις καλλιεργούν, έτσι ο ΓΑΠ αντι να πάρει εγκαίρως μέτρα το 2009 οδήγησε την χώρα στην χρεωκοπία το 2010. Η ίδια, «ανέξοδη» αλλά αδιέξοδη, διαχειριστική λογική επικράτησε και το 2001 όταν ο Σημίτης δεν τόλμησε να προωθήσει τον νόμο Γιανίτση για το ασφαλιστικό.
Αυτό που επέβαλλε η πολιτική λογική και η εθνική και κοινωνική αναγκαιότητα να έχει γίνει από τις αρχές της δεκαετίας του ’90 το επέβαλλε τελικά η ανάγκη το 2012
Οι, υποτίθεται, δύο «ξένοι κόσμοι» συνεργάστηκαν για να σώσουν ό,τι μπορούσε πλέον να περισωθεί από την καταστροφή. Η συγκυβέρνηση του 2012 ήταν παιδί της ανάγκης αποδεικνύοντας, όχι μόνο ότι «ανάγκα και θεοί πείθονται», αλλά και ότι η ανάγκη είναι ο καλύτερος σύμβουλος. Το ερώτημα που αβίαστα προκύπτει είναι: τι θα είχε συμβεί αν οι πολίτες-ψηφοφόροι με τις επιλογές τους είχαν αναγκάσει τα κόμματα να συνεργαστούν από την δεκαετία του ’90; Η απάντηση είναι προφανής. Θα είχαμε γλυτώσει. Η Ελλάδα δεν θα είχε ταπεινωθεί. Η κοινωνία δεν θα είχε δεινοπαθήσει μέσα στην «έρημο» της λιτότητας, των περικοπών και των φόρων.
Το ερώτημα που προκύπτει σήμερα είναι αν θα αφήσουμε, για μια ακόμα φορά, να παγιδευτούμε σε εκβιαστικά διλήμματα. Αν θα αφήσουμε να μας τρομάξουν προβάλλοντας ανύπαρκτα πολιτικά σκιάχτρα. Αν θα επιτρέψουμε στους «ιδιοκτήτες» πολιτικών ομάδων, στους «πολιτικούς παίκτες», στα «έμμισθα παραφερνάλια» τους και σε «λαδωμένα» ΜΜΕ να μας παραπλανήσουν προβάλλοντας τον κίνδυνο ανύπαρκτων «βαρβάρων» ή ακυβερνησίας. Αλλά, ας αναρωτηθούμε ψύχραιμα, πόσο πραγματικός είναι ο κίνδυνος; Είναι πιθανόν να επικρατήσουν ο Κουτσούμπας, η Κωνσταντοπούλου ή ο Βαρουφάκης; Μόνο σαν αστείο μπορεί να προβάλλεται κάτι τέτοιο. Είναι πιθανόν η χώρα να μείνει ακυβέρνητη; Όχι μόνον η συγκυβέρνηση του 2012 και το Αντρέα μου – Κώστα μου του 1989-1990 το διαψεύδουν αλλά και η κοινή λογική το αποκλείει. Είναι δεδομένο ότι αν οι ψηφοφόροι αναγκάσουμε με την ψήφο μας τα κόμματα να συνεργαστούν –δηλαδή να μοιράσουν την «πίττα» μεταξύ τους- αυτά εκόντα άκοντα θα το πράξουν. Είπαμε ανάγκα και θεοί πείθονται.
Το 2012 δεν είναι τόσο μακριά. Η χώρα βρισκόταν μια ανάσα από την ολική καταστροφή. Το δίλημμα τότε ήταν πραγματικό. Σωτηρία ή χάος; Οι πολίτες έδωσαν την λύση αναγκάζοντας, για πρώτη φορά, τα κόμματα σε συνεργασία και συγκυβέρνηση. Η ΝΔ το ΠΑΣΟΚ και η ΔΗΜΑΡ σχημάτισαν κυβέρνηση συνεργασίας εξασφαλίζοντας την αναγκαία ευρύτητα της κοινωνικής συναίνεσης. Δεν ήταν μια πλασματική – εικονική πλειοψηφία της κάλπης με τους πολίτες – ψηφοφόρους απόντες. Δεν πρέπει να μας διαφεύγει το γεγονός ότι η αποχή το 2023 ήταν 46,26%! Ούτε το γεγονός ότι η ΝΔ υπέστη μια συντριπτική ήττα το 2009 λαμβάνοντας 2.295.719 ψήφους ενώ το 2023 εξασφάλισε ισχυρή αυτοδυναμία με 2.115.322 ψήφους, δηλαδή ενώ την είχαν ψηφίσει 180.397 λιγότεροι πολίτες. Η Δημοκρατία είναι πραγματική αν οι πολίτες συμμετέχουν, αν οι πλειοψηφίες δεν είναι εικονικές.
Η κυριαρχία της ΝΔ δεν αμφισβητείται
Θα είναι πρώτο κόμμα με διαφορά πάνω από 10 μονάδες. Σχηματισμός κυβέρνησης δίχως την ΝΔ στο τιμόνι είναι ανέφικτος. Τα μόνα ερωτήματα στα οποία πρέπει να απαντήσουν οι πολίτες είναι: αυτοδυναμία ή συγκυβέρνηση; «Καίσαρας» ή Πρωθυπουργός; «Πραιτοριανοί» ή εκπρόσωποι των πολιτών της κοινωνίας και του Έθνους;
Αντώνης Αντωνάκος
07-06-2026