Σε αγώνα δρόμου έχουν επιδοθεί χιλιάδες ιδιοκτήτες ακινήτων σε Αθήνα και Θεσσαλονίκη,
καθώς από την 1η Ιουλίου τίθεται σε εφαρμογή νέο πλαίσιο για τις βραχυχρόνιες μισθώσεις τύπου Airbnb, το οποίο φέρνει σημαντικές αλλαγές όχι μόνο στις νέες άδειες, αλλά και στις μεταβιβάσεις ακινήτων.
Το πολυνομοσχέδιο του υπουργείου Εθνικής Οικονομίας και Οικονομικών, που βρίσκεται στη Βουλή, προβλέπει νέους περιορισμούς οι οποίοι επηρεάζουν ιδιοκτήτες που διαθέτουν ή σχεδιάζουν να αξιοποιήσουν ακίνητα μέσω Airbnb, ενώ παράλληλα δημιουργούν νέα δεδομένα για πωλήσεις, γονικές παροχές και δωρεές.
Κρίσιμη ημερομηνία η 1η Ιουλίου
Η προθεσμία θεωρείται καθοριστική, ιδιαίτερα για τη Θεσσαλονίκη, καθώς μέχρι τότε οι ιδιοκτήτες μπορούν να εξασφαλίσουν Αριθμό Μητρώου Ακινήτου (ΑΜΑ), πριν τεθεί σε ισχύ η αναστολή νέων εγγραφών βραχυχρόνιας μίσθωσης στην Α’ Δημοτική Κοινότητα.
Την ίδια στιγμή, πολλοί ιδιοκτήτες σε Αθήνα και Θεσσαλονίκη εξετάζουν το ενδεχόμενο να επισπεύσουν μεταβιβάσεις ακινήτων, ώστε να αποφύγουν τις συνέπειες του νέου καθεστώτος.
Τι αλλάζει στο κέντρο Αθήνας και Θεσσαλονίκης
Οι νέες ρυθμίσεις έρχονται να προστεθούν στα μέτρα που ήδη εφαρμόζονται στο κέντρο της Αθήνας, όπου έχει «παγώσει» η δυνατότητα νέων εγγραφών βραχυχρόνιας μίσθωσης στα τρία πρώτα δημοτικά διαμερίσματα του Δήμου Αθηναίων.
Στις περιοχές αυτές περιλαμβάνονται το ιστορικό κέντρο, η Πλάκα, το Μοναστηράκι, το Θησείο, το Κουκάκι, το Μεταξουργείο, το Κολωνάκι, τα Εξάρχεια, το Παγκράτι, ο Νέος Κόσμος και άλλες γειτονιές με έντονη τουριστική δραστηριότητα.
Αντίστοιχα, στη Θεσσαλονίκη το μέτρο επεκτείνεται στην Α’ Δημοτική Κοινότητα, όπου συγκεντρώνεται ο μεγαλύτερος αριθμός καταλυμάτων βραχυχρόνιας μίσθωσης.
Το σημείο που έχει προκαλέσει τις μεγαλύτερες αντιδράσεις αφορά τις μεταβιβάσεις ακινήτων.
Σύμφωνα με τη νέα διάταξη, στις περιοχές όπου ισχύει ή θα ισχύσει αναστολή νέων εγγραφών, η μεταβίβαση ενός ακινήτου εν ζωή μπορεί να οδηγήσει στην απώλεια της δυνατότητας βραχυχρόνιας μίσθωσης από τον νέο ιδιοκτήτη.
Με απλά λόγια, ένα ακίνητο που σήμερα λειτουργεί νόμιμα ως Airbnb ενδέχεται, μετά από πώληση, γονική παροχή ή δωρεά, να διαγραφεί από το Μητρώο Ακινήτων Βραχυχρόνιας Διαμονής και να μην μπορεί να συνεχίσει να εκμεταλλεύεται με τον ίδιο τρόπο.
Η τελική μορφή του νομοσχεδίου περιλαμβάνει μία σημαντική εξαίρεση σε σχέση με το αρχικό σχέδιο.
Οι κληρονομικές διαδοχές εξαιρούνται από τον περιορισμό, γεγονός που σημαίνει ότι οι κληρονόμοι διατηρούν τη δυνατότητα συνέχισης της βραχυχρόνιας μίσθωσης χωρίς να χάνουν το σχετικό δικαίωμα λόγω της μεταβίβασης.
Η αγορά ακινήτων παρακολουθεί με ιδιαίτερη ανησυχία τις εξελίξεις, καθώς η δυνατότητα βραχυχρόνιας μίσθωσης έχει ενσωματωθεί πλέον στην εμπορική αξία πολλών ακινήτων.
Τα τελευταία χρόνια, όροι όπως «επενδυτικό ακίνητο», «έτοιμο Airbnb», «υψηλή απόδοση» και «άμεση εκμετάλλευση» κυριαρχούν στις αγγελίες, αποτυπώνοντας τη σημασία που έχει αποκτήσει η συγκεκριμένη δραστηριότητα για την αγορά.
Οι αντιδράσεις των ιδιοκτητών
Οι επικρίσεις επικεντρώνονται στο γεγονός ότι η νέα ρύθμιση αφορά ακίνητα που λειτουργούν νόμιμα και έχουν ακολουθήσει όλες τις προβλεπόμενες διαδικασίες.
Ιδιοκτήτες και επαγγελματίες της αγοράς υποστηρίζουν ότι πολλοί επένδυσαν σημαντικά κεφάλαια για αγορά, ανακαίνιση και εξοπλισμό ακινήτων με βάση ένα συγκεκριμένο θεσμικό πλαίσιο, το οποίο πλέον αλλάζει.
Παράλληλα, αντιδράσεις υπάρχουν και για τις γονικές παροχές, καθώς εκτιμάται ότι η απώλεια της δυνατότητας Airbnb μπορεί να λειτουργήσει αποτρεπτικά για τη μεταβίβαση περιουσίας σε παιδιά και συγγενείς.
Η κυβέρνηση επιδιώκει μέσω των νέων μέτρων να αυξήσει την προσφορά κατοικιών για μακροχρόνια μίσθωση σε περιοχές όπου έχει παρατηρηθεί υπερσυγκέντρωση καταλυμάτων Airbnb.
Ωστόσο, παράγοντες της αγοράς εκφράζουν αμφιβολίες για την αποτελεσματικότητα του μέτρου, υποστηρίζοντας ότι πολλά από τα ακίνητα που λειτουργούν σήμερα ως βραχυχρόνιες μισθώσεις έχουν διαμορφωθεί αποκλειστικά για τουριστική χρήση και δεν είναι βέβαιο ότι θα διοχετευθούν αυτόματα στην αγορά της μόνιμης κατοικίας.
