Σε μια νέα, ιδιαιτέρως επιθετική τοποθέτηση προχώρησε ο απόστρατος ναύαρχος Τζιχάτ Γιαϊτζί, ο οποίος θεωρείται ο πατέρας του τουρκικού δόγματος της «Γαλάζιας Πατρίδας»
Μιλώντας στο δίκτυο GZT με τη χρήση χαρτών του Αιγαίου και της Ανατολικής Μεσογείου, ο Γιαϊτζί ξεδίπλωσε ολόκληρη την αναθεωρητική ρητορική της Άγκυρας, αμφισβητώντας ευθέως το δικαίωμα άμυνας των ελληνικών νησιών, ενώ έκανε λόγο για «ελληνική επιθετικότητα» και αναφέρθηκε στη Μεγάλη Ιδέα.
Η παρέμβασή του δεν είχε τον χαρακτήρα μιας ψυχρής στρατιωτικής ανάλυσης, αλλά εξελίχθηκε σε μια προσπάθεια πολιτικού εκφοβισμού, καθώς κάλεσε την Ελλάδα «να είναι έξυπνη», απειλώντας ανοιχτά με τη χρήση όπλων ή αναγκαστικών μέσων σε περίπτωση μη συμμόρφωσης με τις τουρκικές αξιώσεις.
Στο στόχαστρο το καθεστώς των νησιών του Αιγαίου
Στο επίκεντρο της επιχειρηματολογίας του βρέθηκαν 23 νησιά του Ανατολικού Αιγαίου και των Δωδεκανήσων, τα οποία, σύμφωνα με τον ίδιο, τελούν υπό «μη στρατιωτικό καθεστώς». Ο Τούρκος απόστρατος κατηγόρησε την Αθήνα για παραβίαση των διεθνών συνθηκών μέσω της παρουσίας στρατιωτικών δυνάμεων, οπλικών συστημάτων και υποδομών.
Ωστόσο, η συγκεκριμένη ρητορική απομονώνει σκόπιμα τα γεγονότα από το πραγματικό τους πλαίσιο. Η ελληνική αμυντική θωράκιση δεν πραγματοποιείται σε κενό ασφαλείας, αλλά αποτελεί απάντηση στην παρουσία της Στρατιάς του Αιγαίου στα μικρασιατικά παράλια, στο ισχύον τουρκικό casus belli και στη διαρκή αμφισβήτηση των ελληνικών κυριαρχικών δικαιωμάτων.
Το φάντασμα της περικύκλωσης και οι διεθνείς συμμαχίες
Ο Γιαϊτζί επιχείρησε να παρουσιάσει την Ελλάδα ως επιτιθέμενη πλευρά, όμως οι ίδιες οι αναφορές του σε πιθανό αποκλεισμό νησιών δικαιολογούν απόλυτα την ανάγκη της Αθήνας για ισχυρή αποτροπή. Παράλληλα, ο απόστρατος ναύαρχος έστρεψε τα βέλη του κατά των Ηνωμένων Πολιτειών και του Ισραήλ. Κατηγόρησε την Ουάσιγκτον για μεταφορά και παραχώρηση στρατιωτικού υλικού στην Ελλάδα μέσω της Αλεξανδρούπολης, ενώ υποστήριξε ότι η ελληνοϊσραηλινή αμυντική συνεργασία στοχεύει στην περικύκλωση της Τουρκίας. Μέσα από αυτό το πρίσμα, η Άγκυρα αυτοπαρουσιάζεται ως αμυνόμενη, την ώρα που η ίδια επιδιώκει την ανατροπή των υφιστάμενων ισορροπιών στην περιοχή.
Θεωρίες συνωμοσίας και ιστορική απαξίωση
Η ρητορική του Γιαϊτζί έφτασε σε ακραία επίπεδα όταν επεκτάθηκε σε περιφερειακά ζητήματα, συνδέοντας την Ελλάδα και το Ισραήλ με την Αρμενία, τη Συρία και το κουρδικό ζήτημα. Ο ίδιος έκανε λόγο για συντονισμένα σχέδια απόσπασης τουρκικών εδαφών, χρησιμοποιώντας όρους όπως «μεγάλο Κουρδιστάν» και «Σιωνιστάν». Αυτού του είδους οι τοποθετήσεις κρίνονται ως ιδιαίτερα επικίνδυνες, καθώς καλλιεργούν ένα κλίμα εσωτερικής καχυποψίας στην Τουρκία. Επιπλέον, ο Γιαϊτζί δεν παρέλειψε να επιτεθεί στην ελληνική ιστορική συνέχεια και την εθνική συγκρότηση του ελληνικού κράτους, εφαρμόζοντας τη γνωστή τακτική του αναθεωρητισμού, η οποία ξεκινά από την ιστορική απαξίωση του αντιπάλου για να νομιμοποιήσει στη συνέχεια την απειλή χρήσης βίας.
Το προκλητικό σενάριο του αποκλεισμού και η αποτίμηση της Αθήνας
Το πλέον ανησυχητικό σημείο της συνέντευξης ήταν η περιγραφή ενός σεναρίου οικονομικού και στρατιωτικού αποκλεισμού νησιών όπως η Λέσβος, η Σάμος και το Καστελλόριζο. Ο Γιαϊτζί ισχυρίστηκε ότι η Τουρκία θα μπορούσε να εφαρμόσει πρακτικές ανάλογες με εκείνες στη Γάζα, οδηγώντας τον τοπικό πληθυσμό σε εξέγερση χωρίς τη χρήση όπλων. Η συγκεκριμένη αναφορά συνιστά ωμή απειλή κατά αμάχων και προέρχεται από έναν άνθρωπο που επηρεάζει τη στρατηγική σκέψη της γειτονικής χώρας. Συνοδεύτηκε μάλιστα από υποτιμητικούς χαρακτηρισμούς για τη στρατιωτική ισχύ της Ελλάδας, την οποία κατέταξε σε χαμηλότερη κατηγορία, αποκλείοντας κάθε έννοια ισότιμου διαλόγου.
Η παρέμβαση αυτή αποδομεί το αφήγημα των «ήρεμων νερών» και αποκαλύπτει ότι η σκληρή αναθεωρητική ατζέντα της Τουρκίας παραμένει ενεργή. Για την Αθήνα, το μήνυμα είναι σαφές και πρέπει να αναγνωστεί χωρίς αυταπάτες, επιβάλοντας ψυχραιμία, ετοιμότητα και διατήρηση της αποτρεπτικής ισχύος της χώρας.