Αναζωπυρώνεται ο ανταγωνισμός στα όπλα λέιζερ: Η Κίνα προκαλεί τις Ηνωμένες Πολιτείες
Στην Αεροπορική Έκθεση της Κίνας στο Zhuhai το 2024 έγιναν τα επίσημα αποκαλυπτήρια του συστήματος άμυνας με λέιζερ LW-60,
το οποίο προσέλκυσε ευρεία προσοχή αφότου η Κίνα ανακοίνωσε για πρώτη φορά επίσημα στοιχεία σχετικά με την εμβέλεια και τις δυνατότητες του συστήματος εναντίον drones.
Κατασκευή αμυντικού εξοπλισμού
Σύμφωνα με τα δεδομένα που παρουσιάστηκαν κατά τη διάρκεια της έκθεσης, το σύστημα LW-60 μπορεί να καταστρέψει drones σε απόσταση όχι μικρότερη των 6 χιλιομέτρων χρησιμοποιώντας λέιζερ υψηλής ενέργειας και μπορεί να μπλοκάρει ή να τυφλώσει ηλεκτροοπτικά συστήματα από απόσταση έως και 10 χιλιομέτρων, γεγονός που αποτελεί σημαντική εξέλιξη σε σύγκριση με το σύστημα LW-30 « Silent Hunter », το οποίο αντιπροσώπευε την προηγούμενη γενιά κινεζικών όπλων λέιζερ.
Αυτά τα στοιχεία οδήγησαν σε άμεσες συγκρίσεις με αμερικανικά συστήματα λέιζερ, ιδιαίτερα με το σύστημα DE M-SHORAD που είναι τοποθετημένο σε τεθωρακισμένα οχήματα Stryker, το οποίο χρησιμοποιεί λέιζερ 50 κιλοβάτ για την αντιμετώπιση drones, όλμων και αργά κινούμενων εναέριων στόχων, και έχει αποτελεσματική εμβέλεια περίπου 5 χιλιομέτρων.
Σε μια άμεση σύγκριση, το κινεζικό σύστημα φαίνεται ανώτερο όσον αφορά την καταστροφική εμβέλεια, αλλά η συνολική εικόνα είναι πιο περίπλοκη, καθώς οι Ηνωμένες Πολιτείες διαθέτουν επίσης ναυτικά συστήματα λέιζερ με ακόμη μεγαλύτερες δυνατότητες. Ένα ναυτικό σύστημα λέιζερ των ΗΠΑ 60 κιλοβάτ προσέλκυσε με επιτυχία έναν στόχο σε εμβέλεια 8.005 μέτρων το 2025, ενώ παράλληλα ήταν ικανό να απενεργοποιήσει τους οπτικούς αισθητήρες των εχθρικών στόχων.
Οι ειδικοί τονίζουν ότι η σύγκριση του εύρους καταστροφής και του εύρους τύφλωσης δεν είναι ακριβής,
επειδή η απενεργοποίηση των ηλεκτροοπτικών αισθητήρων απαιτεί πολύ λιγότερη ενέργεια από την ενέργεια που απαιτείται για την καύση ή την πλήρη καταστροφή της δομής του στόχου. Επομένως, το εύρος τύφλωσης των 10 χιλιομέτρων που ισχυρίζεται η Κίνα δεν είναι ισοδύναμο με το πραγματικό εύρος καταστροφής.
Αν και η διαφορά μεταξύ 5 και 6 χιλιομέτρων μπορεί να φαίνεται περιορισμένη, δίνει στις δυνάμεις αεράμυνας αρκετά επιπλέον δευτερόλεπτα για να αντιμετωπίσουν τα drones πριν εισέλθουν στη ζώνη εμπλοκής, κάτι που είναι σημαντικός παράγοντας επειδή η διαδικασία στόχευσης με λέιζερ δεν περιορίζεται στην πυροδότηση της δέσμης, αλλά απαιτεί τη σταθεροποίηση του στόχου και την εστίαση της ενέργειας σε αυτόν για επαρκές χρονικό διάστημα ώστε να προκληθεί ζημιά.
Από την άλλη πλευρά, ορισμένες προδιαγραφές του LW-60 δεν έχουν ακόμη ανακοινωθεί επίσημα, με πιο αξιοσημείωτη την ίδια την ισχύ του λέιζερ, καθώς διάφορες εκτιμήσεις δείχνουν ότι κυμαίνεται μεταξύ 60 κιλοβάτ και άνω των 100 κιλοβάτ, χωρίς επίσημη επιβεβαίωση από τις κινεζικές αρχές.
Γιατί τα όπλα λέιζερ έχουν γίνει παγκόσμια προτεραιότητα;
Το αυξημένο ενδιαφέρον για τα λέιζερ έχει προκύψει από την ευρεία χρήση drones χαμηλού κόστους.
Ένα μικρό εμπορικό drone που κοστίζει μόνο μερικές χιλιάδες δολάρια μπορεί να αποτελέσει πραγματική απειλή, ενώ η κατάρριψή του απαιτεί έναν αμυντικό πύραυλο που μπορεί να κοστίσει εκατοντάδες χιλιάδες δολάρια, όπως ο πύραυλος Stinger, ο οποίος εκτιμάται ότι κοστίζει περίπου 300.000 δολάρια.
Αυτή η ανισορροπία στο κόστος επίθεσης και άμυνας έχει ωθήσει πολλές χώρες να αναζητήσουν λιγότερο δαπανηρά μέσα αναχαίτισης, και τα όπλα λέιζερ έχουν αναδειχθεί ως μια οικονομική επιλογή, καθώς το κόστος κάθε εκτόξευσης δεν υπερβαίνει την αξία της ηλεκτρικής ενέργειας που καταναλώνεται.
Για παράδειγμα, εκτιμάται ότι το κόστος κάθε εκτόξευσης του βρετανικού συστήματος λέιζερ DragonFire δεν υπερβαίνει τις μερικές δεκάδες δολάρια, με δυνατότητα εμπλοκής με την ταχύτητα του φωτός και συνέχισης της λειτουργίας για όσο διάστημα υπάρχει διαθέσιμη πηγή ενέργειας.
Παρά τα πλεονεκτήματα αυτά, η ανάπτυξη όπλων λέιζερ έχει αντιμετωπίσει σημαντικές τεχνικές προκλήσεις εδώ και δεκαετίες, κυρίως την ανάγκη παραγωγής ενέργειας αρκετά υψηλής ώστε να προκαλέσει πραγματική καταστροφή, εκτός από την επίδραση της δέσμης από καιρικές συνθήκες όπως ομίχλη, βροχή και σκόνη, καθώς και την ανάγκη για ισχυρά συστήματα ψύξης για την αντιμετώπιση της θερμότητας που παράγεται από τη λειτουργία του λέιζερ υψηλής ενέργειας.
Αυτά τα εμπόδια άρχισαν να μειώνονται μόνο τα τελευταία χρόνια με την ανάπτυξη τεχνολογιών λέιζερ οπτικών ινών και λέιζερ στερεάς κατάστασης.
Ένας παγκόσμιος αγώνας δρόμου για την ανάπτυξη στρατιωτικών λέιζερ
Οι Ηνωμένες Πολιτείες διαθέτουν ένα από τα παλαιότερα στρατιωτικά προγράμματα λέιζερ,
με το ενδιαφέρον σε αυτόν τον τομέα να χρονολογείται από το έργο «Πόλεμος των Άστρων» κατά τη δεκαετία του 1980. Αν και το έργο αυτό δεν ήταν επιτυχημένο, δημιούργησε μεγάλη τεχνογνωσία που αργότερα επενδύθηκε σε σύγχρονα συστήματα όπως τα συστήματα κατά των μη επανδρωμένων αεροσκαφών DE M-SHORAD και LOCUST, των οποίων τα πρωτότυπα άρχισαν να παραδίδονται το 2025.
Η Βρετανία δοκίμασε επίσης με επιτυχία το σύστημα DragonFire εναντίον εναέριων στόχων υψηλής ταχύτητας, ενώ το Ισραήλ επικεντρώθηκε στην ανάπτυξη του συστήματος Iron Beam με ισχύ που υπερβαίνει τα 100 κιλοβάτ για την αναχαίτιση πυραύλων, όλμων και μη επανδρωμένων αεροσκαφών με πολύ χαμηλό λειτουργικό κόστος, και το σύστημα έχει ήδη εισέλθει στη φάση επιχειρησιακής χρήσης.
Η Ρωσία, ωστόσο, ακολούθησε μια διαφορετική προσέγγιση με το σύστημα Peresvet , το οποίο σχεδιάστηκε κυρίως για να απενεργοποιεί τους οπτικούς αισθητήρες των δορυφόρων και των διαστημικών αναγνωριστικών μέσων, αντί να επικεντρώνεται σε τακτικές αποστολές αεράμυνας.
Ενώ η Κίνα στοιχηματίζει σε ένα ολοκληρωμένο αμυντικό σύστημα, δεν βασίζεται στο LW-60 ως αυτόνομο όπλο, αλλά μάλλον ως μέρος ενός ολοκληρωμένου δικτύου για την αντιμετώπιση των drones.
Στην ίδια αεροπορική έκθεση Zhuhai, η CETC παρουσίασε το σύστημα Tiangong, το οποίο συνδυάζει ραντάρ, ηλεκτροοπτικούς αισθητήρες, ηλεκτρονικό πόλεμο, λέιζερ, όπλα μικροκυμάτων, κανόνια και πυραύλους σε ένα ενιαίο αμυντικό σύστημα.
Αυτό το σύστημα διαθέτει διαφορετικά μέσα για κάθε τύπο απειλής. Ο ηλεκτρονικός πόλεμος χρησιμοποιείται για την παρεμβολή μικρών αεροσκαφών, τα όπλα λέιζερ χρησιμοποιούνται για την ακριβή καταστροφή μεμονωμένων στόχων και τα όπλα μικροκυμάτων αντιμετωπίζουν σμήνη drones.
Μια νέα γενιά κινεζικών όπλων λέιζερ
Κατά τη διάρκεια του 2026, η Κίνα παρουσίασε τη σειρά Guangjian (Φωτεινό Βέλος),
όπου το σύστημα Guangjian-11E μπορεί να τυφλώσει τους στόχους του μέσα σε δευτερόλεπτα, ενώ το Guangjian-21A μπορεί να καταστρέψει drones χρησιμοποιώντας λέιζερ εν κινήσει και σε αποστάσεις έως και αρκετών χιλιομέτρων, παρέχοντας δυνατότητα κινητής εμπλοκής.
Η Έκθεση Τεχνολογίας και Εξοπλισμού Άμυνας της Κίνας τον Ιούνιο του 2026 περιελάμβανε επίσης την παρουσίαση των συστημάτων Lijian II και Lijian III, τα οποία τοποθετούνται σε σακίδια πλάτης, βάρους 30 και 25 κιλών αντίστοιχα, με ισχύ περίπου 2 κιλοβάτ και εμβέλεια έως και 500 μέτρα.
Παρά το περιορισμένο εύρος αυτών των συστημάτων σε σύγκριση με τα βαριά συστήματα, η σημασία τους έγκειται στη δυνατότητα μεταφοράς τους από ένα μόνο άτομο και εργασίας σε εδάφη που είναι δύσκολο να προσπελαστούν από οχήματα, όπως ορεινές περιοχές, δάση και αστικές επιφάνειες, γεγονός που τους προσφέρει μεγάλη λειτουργική ευελιξία.
Ωστόσο, αυτά τα συστήματα παραμένουν κυρίως κατάλληλα για την αντιμετώπιση εμπορικών drones και μικρών αεροσκαφών αυτοκτονίας, ενώ η αποτελεσματικότητά τους μειώνεται έναντι μεγαλύτερων αεροσκαφών και η αποδοτικότητά τους επηρεάζεται από τις κακές καιρικές συνθήκες.
Η κινεζική βιομηχανία δίνει στο Πεκίνο ένα πρόσθετο πλεονέκτημα
Οι αναλυτές πιστεύουν ότι ένα από τα πιο σημαντικά στοιχεία της κινεζικής ισχύος σε αυτόν τον τομέα δεν είναι μόνο η εμβέλεια του λέιζερ, αλλά μάλλον η κατοχή μιας ολοκληρωμένης βιομηχανικής αλυσίδας που ξεκινά με την παραγωγή κρυστάλλων και προηγμένων οπτικών υλικών και επεκτείνεται στην κατασκευή βιομηχανικών και στρατιωτικών συσκευών λέιζερ , γεγονός που της δίνει μεγάλη δυνατότητα να αναπτύσσει αυτό το είδος όπλου με επιταχυνόμενο ρυθμό.
Στο μέλλον, οι ειδικοί προβλέπουν ότι τα όπλα λέιζερ θα αποτελέσουν βασικό συστατικό των πολυεπίπεδων δικτύων αεράμυνας, αλλά δεν θα αντικαταστήσουν τους συμβατικούς πυραύλους και τα πυροβόλα. Αντίθετα, θα λειτουργούν παράλληλα με αυτά, με τους πυραύλους να πλήττουν μακρινούς στόχους, ενώ τα όπλα λέιζερ να αντιμετωπίζουν κοντινές και χαμηλού κόστους απειλές.
Αντιθέτως, τα επιθετικά μέσα θα συνεχίσουν να αναπτύσσουν αντίμετρα όπως η χρήση υλικών ανθεκτικών στη θερμότητα, η περιστροφή βλημάτων για τη διανομή θερμότητας, η διασπορά καπνού και μεταλλικού φύλλου, εκτός από την εξάρτηση από επιθέσεις σμήνους, πράγμα που σημαίνει ότι ο αγώνας δρόμου μεταξύ επιθετικών και αμυντικών μέσων θα συνεχιστεί τα επόμενα χρόνια.
Με βάση τα τρέχοντα δεδομένα, τα επίσημα στοιχεία δείχνουν ότι το LW-60 έχει βεληνεκές καταστροφής τουλάχιστον 6 χιλιομέτρων και βεληνεκές τυφλώσεως έως 10 χιλιόμετρα, γεγονός που του δίνει πλεονέκτημα έναντι ορισμένων δυτικών χερσαίων συστημάτων όσον αφορά το βεληνεκές εμπλοκής.
Ωστόσο, η αξιολόγηση της αποτελεσματικότητας οποιουδήποτε συστήματος λέιζερ δεν εξαρτάται μόνο από το βεληνεκές, αλλά περιλαμβάνει την ικανότητα, την ενσωμάτωση με άλλα αμυντικά συστήματα και την απόδοση σε πραγματικές συνθήκες μάχης.
Defense Arabic
—
