Στα ύψη το πετρέλαιο: Ασφυξία στις αγορές από το διπλό μπλόκο σε Ορμούζ και Ερυθρά Θάλασσα
Στα 100 δολάρια το βαρέλι έφτασαν την Πέμπτη οι διεθνείς τιμές του πετρελαίου,
καταγράφοντας υψηλό από τον Μάιο, καθώς η κλιμάκωση της σύγκρουσης ανάμεσα στις ΗΠΑ και το Ιράν περιορίζει εκ νέου τη ροή ενέργειας στη Μέση Ανατολή.
Τα προβλήματα στη ναυσιπλοία επεκτείνονται πλέον πέρα από τα Στενά του Ορμούζ και στην Ερυθρά Θάλασσα, επηρεάζοντας ταυτόχρονα δύο θαλάσσιες αρτηρίες ζωτικής σημασίας για το παγκόσμιο εμπόριο.
Η αλματώδης αύξηση στην τιμή του αργού πετρελαίου Brent τις τελευταίες εβδομάδες καθρεφτίζει τη βαθιά ανησυχία των αγορών. Τους φόβους αυτούς εξέφρασε δημόσια η επικεφαλής της Ευρωπαϊκής Κεντρικής Τράπεζας, Κριστίν Λαγκάρντ, η οποία προειδοποίησε για πιθανή ένταση του ενεργειακού σοκ, αλλά και ο εκτελεστικός διευθυντής του Διεθνούς Οργανισμού Ενέργειας, Φατίχ Μπιρόλ. Ο ίδιος τόνισε χαρακτηριστικά: «Μια επίλυση της συνεχιζόμενης σύγκρουσης, η οποία θα περιλαμβάνει την πλήρη και άνευ όρων επαναλειτουργία των Στενών του Ορμούζ, είναι απαραίτητη προκειμένου να αποφευχθεί περαιτέρω επιδείνωση της παγκόσμιας ενεργειακής ασφάλειας».
Καμπανάκι Λαγκάρντ για τον πληθωρισμό και την ανάπτυξη
Μιλώντας στην καθιερωμένη συνέντευξη Τύπου μετά τη συνεδρίαση του Διοικητικού Συμβουλίου της ΕΚΤ, όπου αποφασίστηκε η διατήρηση των επιτοκίων στα ίδια επίπεδα, η Κριστίν Λαγκάρντ υπογράμμισε ότι το ενεργειακό σοκ συνεχίζει να τροφοδοτεί τον πληθωρισμό. Όπως σημείωσε, οι επιχειρήσεις προγραμματίζουν ήδη αυξήσεις στις τιμές πώλησης των προϊόντων τους.
Παρά το γεγονός ότι ο υποκείμενος πληθωρισμός παραμένει συγκρατημένος, οι πλήρεις συνέπειες της ενεργειακής κρίσης δεν έχουν ακόμη εκδηλωθεί. Η πρόεδρος της ΕΚΤ επανέλαβε ότι η ανάφλεξη στη Μέση Ανατολή αποτελεί τη βασική πηγή αβεβαιότητας που πιέζει την ανάπτυξη, προειδοποιώντας πως όσο περισσότερο διατηρηθούν υψηλά οι τιμές της ενέργειας, τόσο αυξάνεται ο κίνδυνος να εκδηλωθούν δευτερογενείς επιπτώσεις στην οικονομία.
Το διπλό μπλόκο σε Ορμούζ και Ερυθρά Θάλασσα
Η κατάσταση επιδεινώνεται από τις απειλές των φιλοϊρανών ανταρτών Χούθι της Υεμένης να παρεμποδίσουν την κίνηση πλοίων από και προς τα λιμάνια της Σαουδικής Αραβίας στην Ερυθρά Θάλασσα. Η εξέλιξη αυτή δυσχεραίνει τη ναυσιπλοία σε μια περιοχή που χρησίμευε ως εναλλακτική οδός για τα Στενά του Ορμούζ, τα οποία παραμένουν ουσιαστικά εκτός λειτουργίας.
Μετά την ανακοίνωση των Χούθι ότι έπληξαν δύο σαουδαραβικά πετρελαιοφόρα με πυραύλους και drones, ο κίνδυνος για αποκλεισμό της Σαουδικής Αραβίας από την Ερυθρά Θάλασσα είναι ορατός. Ένα τέτοιο ενδεχόμενο θα αποκόψει περίπου το 4% της παγκόσμιας προσφοράς πετρελαίου, αφήνοντας έναν από τους μεγαλύτερους παραγωγούς παγκοσμίως σχεδόν χωρίς πρόσβαση στις διεθνείς αγορές.
Εφιάλτης για πρόβλεψη έως και 150 δολάρια το βαρέλι
Την ίδια στιγμή, αναλυτές της RBC Capital Markets επισημαίνουν ότι η διαμάχη έχει περάσει σε μια σαφώς πιο επικίνδυνη φάση. Όπως σημειώνουν, παρά τη σημαντική άνοδο των τιμών τις τελευταίες εβδομάδες, οι δείκτες εξακολουθούν να αποτυπώνουν με καθυστέρηση τις ακραίες πιέσεις που συγκεντρώνονται στην περιοχή, ενώ προειδοποιούν ότι ένα σενάριο γενικευμένου περιφερειακού πολέμου θα μπορούσε να σπρώξει την τιμή του πετρελαίου ακόμη και στα 150 δολάρια το βαρέλι.
Αυτή τη στιγμή, οι τιμές του Brent καταγράφουν αύξηση σχεδόν 40% σε σύγκριση με την περίοδο πριν από το ξέσπασμα του πολέμου, ενώ το αμερικανικό αργό κινείται γύρω από τα 91 δολάρια το βαρέλι.
Επιβάρυνση στα πρατήρια και ισχυρό πλήγμα στις ΗΠΑ
Η άνοδος του πετρελαίου μετακυλίεται άμεσα στις αντλίες των πρατηρίων διεθνώς. Σε αντίθεση με το πρώτο ξεσπασμα της κρίσης, η νέα αύξηση εκκινεί από ήδη υψηλό υπόβαθρο, καθώς το κόστος των καυσίμων μεταφοράς παρέμεινε αυξημένο ακόμα και κατά την πρόσκαιρη υποχώρηση των τιμών τον Ιούνιο, όταν Ουάσινγκτον και Τεχεράνη είχαν καταλήξει σε προσωρινή συμφωνία.
Οι οικονομικές επιπτώσεις είναι έντονες και στο εσωτερικό των Ηνωμένων Πολιτειών. Σύμφωνα με αναφορές των New York Times, η μέση εθνική τιμή της απλής αμόλυβδης βενζίνης στις ΗΠΑ διαμορφώθηκε στα 4,09 δολάρια ανά γαλόνι, καταγράφοντας αύξηση 37% σε σχέση με την προπολεμική περίοδο. Αντίστοιχα, οι τιμές στο ντίζελ εμφανίζονται ενισχυμένες κατά 39% σε σύγκριση με τον Φεβρουάριο, οπότε και ξεκίνησαν τα στρατιωτικά πλήγματα των ΗΠΑ και του Ισραήλ κατά ιρανικών στόχων.
