7/03/2021

Η φιλανθρωπία στα χρόνια του Βυζαντίου- Όριζαν ως κληρονόμο τον Χριστό για να σώσουν τη ψυχή τους

keimeno vyzantio filanthropies
Οι Βυζαντινοί, ακολουθώντας πιστά τις προτροπές του Ευαγγελίου, προσπαθούσαν με κάθε τρόπο να κάνουν αγαθοεργίες.

Μία γυναίκα, προκειμένου να κάνει θεάρεστα έργα, έκλεβε από τον άντρα της όσα χρήματα μπορούσε και στη συνέχεια έκανε ελεημοσύνες στο όνομά του και στο όνομα των παιδιών τους.
Ακόμη σε κάποιο βυζαντινό πλοίο οι ναύτες καθημερινά χώριζαν μία μερίδα φαγητού υπέρ του αγίου Φωκά, την οποία αγόραζε κάποιος από τους επιβάτες, δίνοντας το ανάλογο αντίτιμο. Το χρηματικό ποσό που συγκεντρωνόταν με τον τρόπο αυτό το μοίραζαν στους φτωχούς του τόπου στον οποίο προσορμιζόταν το πλοίο.
Τα πάντα υπέρ των πτωχών
Όταν κάποιος ήταν ετοιμοθάνατος, καλούσε τον συμβολαιογράφο για τη σύνταξη της διαθήκης. Εκείνος τον ρωτούσε αν αφήνει κάτι από την περιουσία του «υπέρ των πτωχών και ενδεών» και δεν ήταν σπάνιες οι περιπτώσεις στις οποίες οι ετοιμοθάνατοι άφηναν σε φτωχούς σημαντικά χρηματικά ποσά ή πολύτιμα αντικείμενα.
keimeno vyzantio filanthropies1
Πολλοί ήταν αυτοί που με τη διαθήκη τους έδιναν την ελευθερία στους δούλους τους. Υπήρχαν επίσης και εκείνοι που όριζαν ως κληρονόμο τους τον Χριστό, δηλώνοντας έτσι ότι επιθυμούσαν η περιουσία τους να μοιραστεί στους φτωχούς, με την ελπίδα ότι έτσι μπορούσαν να σώσουν την ψυχή τους. Επειδή βέβαια, κάποιοι συγγενείς είχαν συμφέρον να προσβάλλουν τέτοιου είδους διαθήκες το κράτος που τις ευνοούσε, δεν επέτρεπε για κανέναν λόγο την ακύρωση τους.
Υπέρ καμνόντων, αιχμαλώτων και της σωτηρίας αυτών
Όταν ύστερα από ατυχείς πολέμους αιχμαλωτίζονταν πολλοί Βυζαντινοί, με πρωτοβουλία της Εκκλησίας, γίνονταν έρανοι ώστε να συγκεντρωθεί το απαιτούμενο ποσό για την απελευθέρωσή τους. Επί Ιουστινιανού ο Χοσρόης απείλησε να πωλήσει τους κατοίκους της Αντιοχείας τους οποίους είχε αιχμαλωτίσει. Τότε οι κάτοικοι της Έδεσσας (της Μεσοποταμίας) έκαναν μεταξύ τους έρανο, στον οποίο ο καθένας πρόσφερε ό,τι μπορούσε. Ακόμα και οι εταίρες πρόσφεραν τα κοσμήματα τους και από τους γεωργούς, που δεν είχαν χρήματα, άλλος πρόσφερε πρόβατα και άλλος το γαϊδουράκι του.
Σε άλλη περίπτωση οι ίδιοι οι Αντιοχείς, για να ελευθερώσουν αιχμαλώτους από τα χέρια των Αράβων, άπλωσαν ένα χαλί στη μέση του ναού και εκεί έριχνε ο καθένας ότι μπορούσε. Έτσι συγκέντρωσαν το απαιτούμενο ποσό.
Τα μέταλλα δεν είναι για όλους πολύτιμα
keimeno vyzantio filanthropies2
Στο Βυζάντιο οι εγκληματίες συνήθως καταδικάζονταν σε πρόσκαιρη ή μόνιμη εξορία, σε περιορισμό σε κάποιο νησί ή στέλνονταν να εργάζονται στα μεταλλεία, όπου οι συνθήκες ήταν σκληρές. Όμως και γι’ αυτούς υπήρχε συχνά πρόνοια εκ μέρους των ευσεβών χριστιανών, οι οποίοι όχι μόνο επισκέπτονταν τους καταδίκους, αλλά και πολλές φορές έδιναν χρήματα στους δεσμοφύλακες για να τους συμπεριφέρονται με επιείκεια. Ο ίδιος ο Χρυσόστομος παρακινούσε τους πιστούς να δίνουν χρήματα για την απελευθέρωση των αιχμαλώτων και όσων εργάζονταν στα μεταλλεία.
Επιείκεια και στην σκληρότητα
Η Εκκλησία δεν ήταν ποτέ απόλυτη ή υπερβολικά αυστηρή στην τήρηση των θρησκευτικών κανόνων. Οι άξιοι κληρικοί είχαν διδαχθεί ότι συχνά έπρεπε να δείχνουν επιείκεια για τις ανθρώπινες αδυναμίες. Ακόμα και απέναντι στους αλλόθρησκους η Εκκλησία τηρούσε πιο φιλάνθρωπη στάση από την πολιτεία. Για παράδειγμα η Εκκλησία τηρούσε φιλικές σχέσεις με τους μουσουλμάνους και προωθούσε τον διάλογο μεταξύ των δύο θρησκειών. Αντίθετα, αυτοκράτορες όπως ο Ηράκλειος ή ο Ρωμανός Α’ φέρθηκαν με σκληρότητα απέναντι στους Εβραίους, μάλλον εξαιτίας μιας προφητείας που προέβλεπε ότι το Βυζάντιο θα καταστρεφόταν από μια φυλή περιτμημένη.
Πηγή: Η άγνωστη πλευρά του Βυζαντίου, του Ιωάννη Γρυντάκη, Γεώργιου Δάλκου, Άγγελου Χόρτη και Έκτορα Χόρτη, εκδόσεις Μεταίχμιο
mixanitouxronou

ΔΙΑΒΑΣΤΕ ΑΚΟΜΗ

ΔΗΜΟΦΙΛΗ

Κατέρρευσε ο Ευαγγελατος με την παρέμβαση τηλεθεατή στην εκπομπή του (Βίντεο)

Αυτά έχουν οι ζωντανές συνδέσεις. Εκεί που όλα μοιάζουν να κυλούν ήρεμα και καλά ξαφνικά πετάγεται κάποιος από το πουθενά και λέει πράγματα που...

Κόπηκε στον αέρα η εκπομπή της Αννιτα Πάνια – Βρέθηκαν κρούσματα Κορωνοϊού σε συνεργάτες της εκπομπής

Θυμάστε το αστείο που παει ο σύζυγος στο περίπτερο για τσιγάρα και εξαφανίζεται από το σπίτι; Κάτι τέτοιο περίπου συνέβη και με την εκπομπή...

Λουκέτο στο εστιατόριο του λίγδα Salt Bae – Έκλεισαν οι αρχές τον λεχρίτη μετά από καταγγελίες στην υγειονομική υπηρεσία

Salt Bae: ”Λουκέτο” στο εστιατόριό του – Το έκλεισαν οι αρχές μετά από καταγγελίεςSalt Bae: Ο γνωστός σεφ βρέθηκε αντιμέτωπος με πλήθος καταγγελιών, οι...

Ρωσικά πλοία έριξαν πυραύλους σε φιλοτουρκικούς στόχους

Συμφωνα με Τουρκικό δημοσιευμα οι ρωσικοί βαλλιστικοί πύραυλοι είχαν στόχο τις φιλοτουρκικές ομάδες που ελέγχουν την Τζαράμπλους και την Ελ Μπάμπ στη βόρεια Συρία.Αρχικα...

Ντροπή! Περαστικοί εξύβρισαν τον πρωθυπουργό σε ζωντανή σύνδεση στο Mega!

Απίστευτη εξέλιξη στην εκπομπή που παρουσιάζει ο Νίκος Ευαγγελατος στο Mega.Την ώρα που συνομιλούσε σε ζωντανή σύνδεση ένας κύριος με τον δημοσιογράφο, ακούστηκαν...

Έξαλλοι στη ΝΔ με την τοποθέτηση του Βαρεμένου ότι σε λίγο θα πουν τον Μητσοτάκη και

Απίστευτο σχόλιο του Γιώργου Βαρεμένου στο διαδίκτυο για τον Κυριακο Μητσοτακη που με ανάρτηση του σχολίασε πως:- Σε λίγο θα παρουσιάσουν τον Κυριάκο...

Ο κύβος ερρίφθη για κάλπες τον Μάϊο – Η χώρα θα βγει από το lockdown και ταυτόχρονα ο Μητσοτάκης από το Μαξίμου

Αποκαλυπτικό  ρεπορτάζ στην Κυριακάτικη Δημοκρατία για το ρίσκο Μητσοτακη να στήσει πρόωρες κάλπες τον Μάϊο, καθώς πιστεύει ότι θα σαρώσει μετά από τόσους μήνες...

Διευθυντής στο Αγία Ολγα: Με θλίψη και ντροπή παραιτούμαι, στα όρια παραφροσύνης οι γιατροί μου

Με μια επιστολή κόλαφο ο διευθυντής του Αγίου Ολγα, Ιωάννης Ιωαννιδης, αποτυπώνει την χαοτική κατάσταση στα νοσοκομεία όπου κάνει λόγο για γιατρούς στα...

Καλά δεν ντρέπεται ο λεχρίτης; Ο πασίγνωστος τούρκος σεφ βούταγε τα φιλοδωρήματα των υπαλλήλων του.

Το ότι του «έτρωγε» τα φιλοδωρήματα και τα κράταγε για τον εαυτό του κατηγορεί ένας πρώην υπάλληλος, το αφεντικό του και διάσημο Τούρκο σεφ...

Κατέρρευσε ο μύθος του Μητσοτάκη: Μας θέλουν κλειδωμένους οι Α(χ)ριστοί ή απλά εμμονή σε λάθος μέτρα που δεν εφαρμόστηκαν πουθενά στην ΕΕ

netakias Η χώρα εισέρχεται την Κυριακή στον 5ο συνεχόμενο μήνα ενός «τυφλού» lockdown, του πιο σκληρού και αυταρχικού σε ολόκληρη την Ευρώπη Αμείλικτα τίθενται πια τα...

ΔΗΜΟΦΙΛΗ

Κατέρρευσε ο Ευαγγελατος με την παρέμβαση τηλεθεατή στην εκπομπή του (Βίντεο)

Αυτά έχουν οι ζωντανές συνδέσεις. Εκεί που όλα μοιάζουν να κυλούν ήρεμα και καλά ξαφνικά πετάγεται κάποιος από το πουθενά και λέει πράγματα που...

Κόπηκε στον αέρα η εκπομπή της Αννιτα Πάνια – Βρέθηκαν κρούσματα Κορωνοϊού σε συνεργάτες της εκπομπής

Θυμάστε το αστείο που παει ο σύζυγος στο περίπτερο για τσιγάρα και εξαφανίζεται από το σπίτι; Κάτι τέτοιο περίπου συνέβη και με την εκπομπή...

Λουκέτο στο εστιατόριο του λίγδα Salt Bae – Έκλεισαν οι αρχές τον λεχρίτη μετά από καταγγελίες στην υγειονομική υπηρεσία

Salt Bae: ”Λουκέτο” στο εστιατόριό του – Το έκλεισαν οι αρχές μετά από καταγγελίεςSalt Bae: Ο γνωστός σεφ βρέθηκε αντιμέτωπος με πλήθος καταγγελιών, οι...

Ρωσικά πλοία έριξαν πυραύλους σε φιλοτουρκικούς στόχους

Συμφωνα με Τουρκικό δημοσιευμα οι ρωσικοί βαλλιστικοί πύραυλοι είχαν στόχο τις φιλοτουρκικές ομάδες που ελέγχουν την Τζαράμπλους και την Ελ Μπάμπ στη βόρεια Συρία.Αρχικα...

Ντροπή! Περαστικοί εξύβρισαν τον πρωθυπουργό σε ζωντανή σύνδεση στο Mega!

Απίστευτη εξέλιξη στην εκπομπή που παρουσιάζει ο Νίκος Ευαγγελατος στο Mega.Την ώρα που συνομιλούσε σε ζωντανή σύνδεση ένας κύριος με τον δημοσιογράφο, ακούστηκαν...

Έξαλλοι στη ΝΔ με την τοποθέτηση του Βαρεμένου ότι σε λίγο θα πουν τον Μητσοτάκη και

Απίστευτο σχόλιο του Γιώργου Βαρεμένου στο διαδίκτυο για τον Κυριακο Μητσοτακη που με ανάρτηση του σχολίασε πως:- Σε λίγο θα παρουσιάσουν τον Κυριάκο...