Οπως αποκάλυψε η έρευνα της «δημοκρατίας» στο 1ο μέρος της, ο δημόσιος τομέας και συγκεκριμένα οι δήμοι έχουν διαφυγόντα κέρδη πολλών εκατομμυρίων ευρώ από τον κλάδο παραγωγής αναψυκτικών, καθώς κάποιες από τις βιομηχανίες (κυρίως οι μεγαλύτερες και ξένων συμφερόντων) δεν διαθέτουν την απαραίτητη «άδεια εμπορίας πόσιμου ύδατος» και δεν καταβάλλουν στα δημοτικά ταμεία, τα δικαιώματα τα οποία προβλέπονται από τη σχετική νομοθεσία.
- Από τη Μαρία Παναγιώτου
Οπως διευκρινίσαμε, ο νόμος προβλέπει ότι η συγκεκριμένη άδεια χορηγείται στις βιομηχανίες που εμφιαλώνουν νερά ή/και παράγουν χυμούς και αναψυκτικά από τον δήμο στον οποίο βρίσκεται η παραγωγική μονάδα τους, ανεξάρτητα από το ποια είναι η πηγή υδροδότησης (γεώτρηση, εταιρία ύδρευσης, πηγή κ.λπ.) και το εάν αυτή ανήκει στον δήμο. Απλώς, εάν ανήκει στον δήμο, του δίνεται το δικαίωμα να καθορίσει και το ύψος του δικαιώματος επί των πωλήσεων. Διαφορετικά το δικαίωμα προσδιορίζεται από 3 έως 3,5 τοις χιλίοις επί των πωλήσεων για τα αναψυκτικά. Αποδίδονται όμως πάλι στον δήμο.
Χθες αποκαλύψαμε μάλιστα πως η εταιρία που «σέρνει» τον χορό στα διαφυγόντα κέρδη… στον κλάδο των αναψυκτικών είναι ο πολυεθνικός κολοσσός Coca-Cola, ο οποίος ελέγχει μερίδιο της αγοράς που ξεπερνάει το 60% (ποσοστό που μπορεί να υπερβαίνει ακόμη και το 75% στη μικρή λιανική, σύμφωνα με ανακοινώσεις). Δηλαδή, η εταιρία που θα κατέβαλλε τα περισσότερα χρήματα, με δεδομένο ότι τα δικαιώματα υπολογίζονται με βάση τις πωλήσεις.
Οπως επισημάναμε και χθες, εκτός από τα διαφυγόντα κέρδη του Δημοσίου, το γεγονός αποτελεί παράλληλα και στοιχείο νόθευσης του ανταγωνισμού, αφού τα μεγαθήρια που δεν πληρώνουν αξιοποιούν τα συγκεκριμένα ποσά στην περαιτέρω ανάπτυξή τους, πνίγοντας ακόμα περισσότερο τους μικρότερους, οι οποίοι φροντίζουν να καλύπτουν τις υποχρεώσεις που έχουν απέναντι στο κράτος. Ας δούμε τι άλλο αποκάλυψε η έρευνά μας.
Και η Ολυμπιακή Ζυθοποιία στο πλάνο
Εκτός από μπίρες, που υπάγονται σε άλλη νομοθετική πρόβλεψη σχετικά με τα δικαιώματα που αποδίδονται, η Ολυμπιακή Ζυθοποιία Α.Ε., της οποίας το 100% ανήκει από το 2018 στον δανέζικο όμιλο Carlsberg, παράγει και γνωστές σόδες, αλλά κι ένα ποτό χωρίς αλκοόλ, που η ίδια κατατάσσει στην κατηγορία των αναψυκτικών. Σύμφωνα με τη σήμανση που υπάρχει στην ετικέτα, τα συγκεκριμένα προϊόντα παράγονται στη Ριτσώνα Ευβοίας, που υπάγεται στον Δήμο Χαλκιδέων.
Καταρχάς, η έρευνά μας στη Δι@ύγεια δεν αποκάλυψε την έγκριση άδειας. Επικοινωνήσαμε, λοιπόν, πάλι με τον δήμο για να ανακαλύψουμε εάν αυτή έχει δοθεί κι αν καταβάλλονται δικαιώματα. Από το γραφείο της δημάρχου Ελένης Βάκα, η οποία επανεκλέχτηκε στις προηγούμενες αυτοδιοικητικές εκλογές, αναζήτησαν τις πληροφορίες που μας ενδιέφεραν. Οι προφορικές απαντήσεις που πήραμε μας παρέπεμπαν σε πληροφορίες περί άδειας χρήσης νερού, την οποία χορηγεί η Αποκεντρωμένη και δεν σχετίζεται με το θέμα που διερευνούσαμε.
Αποφασίσαμε να στείλουμε και εγγράφως το ερώτημά μας (το οποίο πρωτοκολλήθηκε), αναφέροντας και τη νομοθεσία με βάση την οποία ο δήμος και όχι η Αποκεντρωμένη ενεργεί στο συγκεκριμένο θέμα. Δυστυχώς, το αφήγημα του δήμου δεν άλλαξε.
Η απάντηση που λάβαμε ήταν η εξής: «Στη συνέχεια του από 26/02/2024 e-mail, σας ενημερώνουμε ότι αρμόδια υπηρεσία για την αδειοδότηση σημείων υδροληψίας και εμπορίας πόσιμου νερού από ιδιωτικά δίκτυα είναι η Αποκεντρωμένη Διοίκηση Θεσσαλίας – Στ. Ελλάδας, Γενική Διεύθυνση Χωροταξικής και Περιβαλλοντικής Πολιτικής, Διεύθυνση Υδάτων Στερεάς Ελλάδας». Θα μπορούσε κάποιος να σχολιάσει λαϊκά «καμία σχέση με το σπορ».
Απευθυνθήκαμε εν συνεχεία στην εταιρία, αποστέλλοντας e-mail έπειτα από τηλεφωνική επικοινωνία. Η πρώτη απάντηση που πήραμε ανέφερε: «Ευχαριστούμε για το e-mail σας. Σχετικά με τις ερωτήσεις για το νερό, θα ήθελα να σας ενημερώσω ότι παράγουμε και εμπορευόμαστε μόνο μπίρες και αναψυκτικά και όχι νερό, οπότε δυστυχώς δεν θα μπορέσουμε να σας απαντήσουμε».
Παρά το γεγονός ότι η πρώτη υπόθεσή μας ήταν πως δεν μπορεί να υπάρχει άγνοια για ένα τόσο βασικό θέμα, άρα η εταιρία δεν διαθέτει άδεια και δεν καταβάλλει δικαίωμα, αποφασίσαμε να συνεχίσουμε, επισημαίνοντας σε επόμενο e-mail πως το θέμα τούς αφορά γιατί έχουν αναψυκτικά τα οποία προβλέπονται στον νόμο. Την επόμενη μέρα το τηλέφωνό μας χτύπησε από κάποιον υπεύθυνο, από την επικοινωνία με τον οποίο καταλάβαμε ότι θα λάβουμε νέα απάντηση. Η απάντηση αυτή δεν ήρθε ποτέ.
Οι υπόλοιπες εταιρίες αναψυκτικών
Η μόνη από τις μικρότερες ελληνικές εταιρίες αναψυκτικών που ερευνήσαμε και δεν καταφέραμε να βρούμε στοιχεία είναι η IBS A.E., η οποία παράγει τα αναψυκτικά Frutop, εντός των διοικητικών ορίων του Δήμου Αχαρνών. H έρευνά μας στη Δι@ύγεια δεν εμφάνισε κάποια πράξη του δήμου και η εταιρία δεν απάντησε στις ερωτήσεις μας (αν και τις στείλαμε), διευκρινίζοντας από την αρχή σε τηλεφωνική επικοινωνία πως δεν απαντούν σε δημοσιογράφους (!).
Τα ερωτήματά μας προς τον Δήμο Αχαρνών, έπειτα από αλλεπάλληλες επικοινωνίες, πρωτοκολλήθηκαν και απεστάλησαν σε διάφορες διευθύνσεις, όπως στη Γραμματεία Δημοτικού Συμβουλίου, στη Διεύθυνση Οικονομικών, στη Διεύθυνση Τεχνικών Υπηρεσιών και στη Διεύθυνση Περιβάλλοντος, πριν από αρκετές ημέρες. Δεν απαντήθηκαν ποτέ πριν από τη δημοσίευση.
Σε ό,τι αφορά τις υπόλοιπες εταιρίες
- ΛΟΥΞ Μαρλαφέκας ΑΒΕΕ: Η εταιρία δεν απάντησε στις ερωτήσεις μας. Μίλησε ωστόσο μαζί μας ο αντιδήμαρχος Οικονομικών του Δήμου Πατρέων Διονύσης Πλέσσας, ο οποίος μας ενημέρωσε ότι η εταιρία διαθέτει εδώ και μερικά χρόνια άδεια και καταβάλλει τακτικώς τα δικαιώματα.
- Green Cola (Απορροφήθηκε από τη ΧΗΤΟΣ ΑΒΕΕ το 2023): Παρά το γεγονός ότι μιλήσαμε με την υπεύθυνη επικοινωνίας της εταιρίας, δεν λάβαμε απαντήσεις στα ερωτήματά μας. Από τον Δήμο Ορεστιάδας, πάντως, μας ενημέρωσε ο προϊστάμενος της Διεύθυνσης Οικονομικών ότι υπάρχει η σχετική άδεια και πως τα δικαιώματα αποδίδονται.
- ΕΨΑ: Η εταιρία δεν ανταποκρίθηκε στις ερωτήσεις που αποστείλαμε μέσω e-mail (η τηλεφωνική επικοινωνία ήταν αδύνατη). Ενημερωθήκαμε όμως από το Τμήμα Προσόδων του Δήμου Βόλου, έπειτα από μεγάλη περιήγηση σε όλες τις διευθύνσεις, ότι υπάρχει άδεια και αποδίδονται δικαιώματα.
- Ηπειρωτική Βιομηχανία Εμφιαλώσεων Α.Ε. (Βίκος): Λάβαμε απάντηση από την εταιρία, που ανέφερε ότι, σε σχέση με τα αναψυκτικά που παράγει στο υποκατάστημά της στο Καλπάκι, διαθέτει άδεια και «αποδίδει τέλη». Τις πληροφορίες της εταιρίας επιβεβαίωσε και ο δήμαρχος Πωγωνίου Κωνσταντίνος Καψάλης σε τηλεφωνική επικοινωνία μου είχαμε μαζί του.
- ΤΕΜΕΝΙΑ ΙΚΕ: Οπως αναφέραμε και στη χθεσινή μας δημοσίευση, η εταιρία διαθέτει άδεια και καταβάλλει δικαίωμα, όπως μας απάντησε ο υπεύθυνός της και μας επιβεβαίωσε ο Δήμος Καντάνου – Σελίνου.
