Το παγκόσμιο χρέος, τα αμερικανικά χρηματιστήρια και η άνοδος του κόστους δανεισμού των κρατών
Στα σύννεφα που πυκνώνουν στην παγκόσμια οικονομία επικεντρώνει στην ανάλυσή του στην «Καθημερινή» της Κυριακής ο Κώστας Καλλίτσης, ενώ προειδοποιεί γιατί η χώρα μας πνέει ανέμελα προς τη νέα τραγωδία!
Βασίλης Σκουρής από το dnews.gr
«Σε αυτές τις συνθήκες, το συνετό θα ήταν να ανασκουµπωθούµε, ειδικά εµείς, στην Ελλάδα. Οι λόγοι, γνωστοί: Εχουµε ένα πολύ υψηλό χρέος και µια οικονοµία µε παραγωγικότητα ίση µε το 54% της µέσης ευρωπαϊκής, που αργόσυρτα µετατρέπει την ανεργία σε υποαπασχόληση και φθηνές θέσεις εργασίας, ενώ σε λίγους µήνες –πρακτικά στα µέσα 2026– τελειώνουν οι καρποί του ευρωπαϊκού λεφτόδεντρου, του ΤΑΑ, και τα ποσοστά οικονοµικής µεγέθυνσης θα αρχίζουν να γράφουν «1» µπροστά. Επειδή, όµως, η κυβέρνηση έχει µάτια µόνο για τις δηµοσκοπήσεις και µόνη έγνοια να διατηρήσει τη νοµή της εξουσίας, δεν θα γίνει τίποτα. Η χώρα πλέει ανέµελα προς τη νέα τρικυµία», αναφέρει στο άρθρο του ο εκ των κορυφαίων δημοσιογράφων.
Όντως όμως «επειδή η κυβέρνηση έχει µάτια µόνο για τις δηµοσκοπήσεις και µόνη έγνοια να διατηρήσει τη νοµή της εξουσίας, δεν θα γίνει τίποτα“. Κάθε μέρα η εκτίμηση αυτή επιβεβαιώνεται όλο και περισσότερο.
Τι αναφέρει το άρθρο Καλλίτση:
«Πυκνώνουν οι προβλέψεις ότι η θέση της παγκόσµιας οικονοµίας θα επιδεινωθεί. Κοινή βάση όλων είναι, βασικά, δύο παράγοντες: η πρωτοφανής αύξηση του δηµοσίου χρέους παγκοσµίως σε συνδυασµό µε την υστέρηση της οικονοµικής µεγέθυνσης και οι ιστορικά υψηλές τιµές των µετοχών στα αµερικανικά, κυρίως, χρηµατιστήρια. Καθένας από τους δύο, από µόνος θα ήταν επαρκής λόγος ανησυχίας. Κι οι δυο µαζί, είναι ισχυρό σήµα προειδοποίησης προς όλους να προετοιµάζονται για τις δύσκολες ώρες που ’ρχονται.
Η Κρ. Γκεοργκίεβα, του ∆ΝΤ, δεν άφησε περιθώρια αµφιβολίας: Η αβεβαιότητα είναι η νέα κανονικότητα και η παγκόσµια οικονοµία θα υποστεί νέα δοκιµασία. ∆ιότι οι επιδόσεις της, αν και καλύτερες απ’ όσο φοβόµασταν ότι θα ’ναι λόγω δασµών Τραµπ, είναι χειρότερες απ’ όσο απαιτεί η εξυπηρέτηση του χρέους. Το παγκόσµιο ΑΕΠ αυξάνεται µόνο 3% (από 3,7% προ COVID) και το δηµόσιο χρέος θα ξεπεράσει το 100% του ΑΕΠ έως το 2029. Η διόγκωση του χρέους χωρίς επαρκή οικονοµική µεγέθυνση και εµπιστοσύνη στους θεσµούς, ιστορικά έχει µία κατάληξη: την κρίση – δηλαδή, την καταστροφή κεφαλαίου.
Για τα χρηµατιστήρια, ο Τζ. Ντίµον, της JPMorgan, δηλώνει εξαιρετικά ανήσυχος και βλέπει µια διόρθωσή τους σε διάστηµα από 6 µήνες έως 2 χρόνια. Η φούσκα των µετοχών των εταιρειών τεχνολογίας παραλληλίζεται µε τη φούσκα του dot. com, που έσπασε το 2000. Αν, όµως, η τωρινή σπάσει, η καταστροφή θα είναι πολλαπλάσια: Το 2000 καταστράφηκε πλούτος ίσος µε το 10% του παγκόσµιου ΑΕΠ – περίπου 2 τρισ. δολ. Η εξάρτηση όλου του κόσµου από τα αµερικανικά χρηµατιστήρια έχει αυξηθεί τόσο, ώστε το σπάσιµο της τωρινής φούσκας θα κατέστρεφε πλούτο 20 τρισ. δολ. στις ΗΠΑ (περί το 70% του ΑΕΠ των ΗΠΑ) και άλλα 15 τρισ. των ξένων επενδυτών, που αντιστοιχούν στο 20% του ΑΕΠ των άλλων χωρών – εκτιµά η Γ. Γκοπινάτ, πρώην επικεφαλής οικονοµολόγος του ∆ΝΤ.
Σε αυτά τα δύο εν αναµονή προβλήµατα προσθέστε ένα τρίτο, απτό: την άνοδο του κόστους δανεισµού. Η απόδοση του 30ετούς αµερικανικού οµολόγου είναι 30 µονάδες βάσης πάνω από πέρυσι και τείνει προς το 5%, η απόδοση του ιαπωνικού 10ετούς είναι 65-70 µονάδες πάνω και οι αποδόσεις των 10ετών της Γερµανίας, της Γαλλίας και της Βρετανίας 35-45 µ.β. πάνω από πέρυσι. Το βάρος της εξυπηρέτησης του δηµοσίου χρέους γίνεται δυσβάστακτο για πολλά κράτη, ενώ ακόµα πιο δυσβάστακτο για πολλές κοινωνίες γίνεται το βάρος από τη µείωση των κοινωνικών υπέρ των στρατιωτικών δαπανών – µε ό,τι αυτό προοιωνίζεται.
Σε αυτές τις συνθήκες, το συνετό θα ήταν να ανασκουµπωθούµε, ειδικά εµείς, στην Ελλάδα. Οι λόγοι, γνωστοί: Εχουµε ένα πολύ υψηλό χρέος και µια οικονοµία µε παραγωγικότητα ίση µε το 54% της µέσης ευρωπαϊκής, που αργόσυρτα µετατρέπει την ανεργία σε υποαπασχόληση και φθηνές θέσεις εργασίας, ενώ σε λίγους µήνες –πρακτικά στα µέσα 2026– τελειώνουν οι καρποί του ευρωπαϊκού λεφτόδεντρου, του ΤΑΑ, και τα ποσοστά οικονοµικής µεγέθυνσης θα αρχίζουν να γράφουν «1» µπροστά. Επειδή, όµως, η κυβέρνηση έχει µάτια µόνο για τις δηµοσκοπήσεις και µόνη έγνοια να διατηρήσει τη νοµή της εξουσίας, δεν θα γίνει τίποτα. Η χώρα πλέει ανέµελα προς τη νέα τρικυµία».