Ηράκλειτος vs Παρμενίδης
Το περιεχόμενο και η μορφή του ανθρώπινου πολιτισμού καθορίστηκαν όχι τόσο από τις απαντήσεις που δόθηκαν στα μεγάλα ερωτήματα (αρχή του κόσμου, το εφικτόν…
#ΑΡΧΑΙΑ ΕΛΛΑΔΑ
Άγιος Ασώματος στα Σκαλιά: Το κατεδαφισμένο εκκλησάκι στο τείχος της Βιβλιοθήκης του Αδριανού στο Μοναστηράκι
Άγιος Ασώματος στα Σκαλιά. Γνωριμία με το κατεδαφισμένο εκκλησάκι στο τείχος της Βιβλιοθήκης του Αδριανού στο Μοναστηράκι μέσα από παλιά σχέδια και…
Ο Αριστοτέλης και το πολίτευμα της Σπάρτης
Ο Χέρμαν Μπένγκτσον στο βιβλίο του «Ιστορία της Αρχαίας Ελλάδος» σχετικά με το πολίτευμα της Σπάρτης αναφέρει: «Τις βασικές αρχές που συνθέτουν την πολιτεία…
Η ιστορία των περσικών πολέμων (Πρώτο μέρος)
Αν και έχουν παρέλθει πάνω από 25 αιώνες από την εποχή των Περσικών πολέμων, το ιστορικό πολιτικό ενδιαφέρον παραμένει αδιάπτωτο -μπορούμε να…
Αρχαία ελληνική λογοτεχνία: Από τον κύλινδρο στον κώδικα
Η έκταση των γραπτών ελληνικών έργων που έχουμε στην κατοχή μας, όπως και η κατάσταση στην οποία μας παραδόθηκαν από τους προγενεστέρους,…
Θεόφραστος, ο μαθητής, συνοδοιπόρος και συνεχιστής του Αριστοτέλη
Ο επίγονος του μεγάλου φιλοσόφου που έκανε την Περιπατητική Σχολή κορυφαίο εκπαιδευτικό ίδρυμα του ελληνικού κόσμου Μαθητής του Λεύκιππου και του Πλάτωνα…
Η λατρεία, τα υπαίθρια ιερά και η ανακάλυψη των ιερών της Κυβέλης στη Σάμο
Ήδη από τα τέλη του 19ου αι. ήταν γνωστό ότι οι δυτικές και βόρειες παρυφές της άνω πόλης της αρχαίας Σάμου ορίζονταν…
Ο Αριστοτελικός Ουρανός και ο χωρόχρονος του Αϊνστάιν
Ανάμεσα στις φυσικές κινήσεις, ο Αριστοτέλης παρατήρησε μία που ήταν διαφορετική από τις άλλες. Ήταν η κίνηση των ουράνιων σφαιρών, δηλαδή των άστρων. Η…
Διονύσιος Αρεοπαγίτης
Τα συγγράμματα που παραδίδονται με το όνομα του Διονυσίου Αρεοπαγίτη γράφηκαν στις αρχές 6ου αι. και αποτελούν την προσπάθεια του άγνωστου χριστιανού…
Αρχαία θέατρα της Μακεδονίας (Δεύτερο Μέρος)
Η Παράδοση ο Χώρος και οι Αρχαιότητες ‘‘Οἳ δὲ ἀπικόμενοι ἐς ἄλλην γῆν τῆς Μακεδονίης οἴκησαν πέλας τῶν κήπων τῶν λεγομένων εἶναι…
Τα άγραφα δόγματα του Πλάτωνα
Ο όρος «άγραφα δόγματα» αναφέρεται στις θέσεις του Πλάτωνα για τις αρχές των όντων, που δεν εμπεριέχονται στους διαλόγους του αλλά υποτίθεται…
Η αθανασία της ψυχής και το δόγμα της μετεμψύχωσης
Στους ώριμους διαλόγους του ο Πλάτων υποστηρίζει τη διάκριση του θνητού σώματος από την αθάνατη ψυχή, ενώ υιοθετεί και την ορφική ή…
Η φιλοσοφία του Πλάτωνα
Οι ιδέες και η ψυχή Η θεωρία των ιδεών αποτέλεσε τον πυρήνα της φιλοσοφίας του Πλάτωνα (427-347 π.Χ.), του μεγαλοφυέστερου από τους…
Σόλων, ο πρώτος μεταρρυθμιστής της ευρωπαϊκής ιστορίας
Γύρω στα 600 π.Χ. η πλειοψηφία του πληθυσμού της Αθήνας βρισκόταν σε άθλια κατάσταση. Όπως μας πληροφορεί ο Πλούταρχος στον βίο του Σόλωνα «την περίοδο…
Εμπεδοκλής: Η Φιλότης και το Νείκος, Τα Τέσσερα Στοιχεία
Ο Εμπεδοκλής γεννήθηκε στον Ακράγαντα, μια από τις ωραιότερες πόλεις της Μεγάλης Ελλάδας, το 490 π.Χ. Θα πρέπει να ήρθε σε επαφή…
Το πολίτευμα της Σπάρτης: Ο νομοθέτης Λυκούργος - Η Γερουσία - Οι πέντε έφοροι
Από την αρχή της Αρχαϊκής Εποχής η Σπάρτη αναδύθηκε ως μία από τις ισχυρότερες πολιτικοστρατιωτικές δυνάμεις στην Ελλάδα. Οι αρχαίοι απέδιδαν τη δύναμη της…
Αρχαία θέατρα της Μακεδονίας (Πρώτο μέρος)
ΤΟ ΘΕΑΤΡΟ ΣΤΗΝ ΑΡΧΑΙΑ ΕΛΛΑΔΑ ΠΕΡΙ ΤΟΥ ΑΡΧΑΙΟΥ ΕΛΛΗΝΙΚΟΥ ΘΕΑΤΡΟΥ ΓΕΝΙΚΑ Η λέξη θέατρο προέρχεται από τα αρχαία Ελληνικά και σήμαινε αρχικά,…
Οστρακισμός: Οι μεταρρυθμίσεις του Κλεισθένη και η απόπειρα του Κλεομένη υπέρ των ολιγαρχικών
Επί Κλεισθένη ψηφίστηκε στην Αθήνα ένας θεσμός που έδωσε αφορμή για πολλές παρεξηγήσεις και κατηγορίες κατά των Αθηναίων, ο λεγόμενος οστρακισμός. Μέσω αυτού…
Από τον Αλέξανδρο στον Πύρρο
Το 334 ο Αλέξανδρος, επικεφαλής περίπου 30.000 πεζών, 5.000 ιππέων και 180 πλοίων, πέρασε στην Ασία. Με τις διακηρύξεις και τις ενέργειές…
Φιλοσοφία της αρχαίας ελληνικής τέχνης
Η τέχνη της ελληνικής αρχαιότητας κατέχει μια ξεχωριστή θέση μέσα στην ιστορία της τέχνης. Για πρώτη φορά η έννοια της τελειότητας στην ελληνική τέχνη…
Ο Αριστοτέλης, η διαίρεση της ψυχής και το ζήτημα της ηθικής αρετής
Εφόσον κατά τον Αριστοτέλη η εκπλήρωση της αρετής είναι η απαρέγκλιτη προϋπόθεση της ευδαιμονίας, δε μένει τίποτε άλλο παρά να οριστεί αυτό…
Ηρώδης ο Αττικός: Φιλόσοφος και μέγας ευεργέτης της Αθήνας
Ο Ηρώδης ο Αττικός, ο επιφανέστερος Αθηναίος του 2ου μ. Χ. αιώνα, γεννήθηκε το 101 μ.Χ. στον Μαραθώνα, γόνος επιφανούς και εύπορης…
Ο Θουκυδίδης και η κατάρρευση του ολιγαρχικού πραξικοπήματος στην Αθήνα
Μετά το πραξικόπημα των ολιγαρχικών στην Αθήνα και την τελική προσχώρηση του Αλκιβιάδη στους δημοκρατικούς της Σάμου δημιουργήθηκε διπλωματική δράση χωρίς προηγούμενο.…
Η φυσική φιλοσοφία του Αριστοτέλη
Ο Αριστοτέλης γεννήθηκε το 384 π.Χ. στα Στάγειρα. ελληνική πόλη του βορρά, από διακεκριμένη οικογένεια. Ο πατέρας του ήταν προσωπικός ιατρός του…
Ο Σωκράτης, οι Νόμοι και η Ισχύς του Κράτους
Στην αρχαία Αθήνα, για την οποιαδήποτε εκτέλεση καταδικασμένου σε θάνατο έπρεπε να είναι παρόν το ιερό πλοίο της πόλης, η Πάραλος. Έτσι,…
Το Ασκληπιείο της Περγάμου
Το Ασκληπιείο της Περγάμου ήταν από τα λαμπρότερα και διασημότερα του αρχαιοελληνικού, και όχι μόνο, κόσμου. Όπως και σε όλα τα υπόλοιπα,…
Η Ιστορία της Λογικής - Η Λογική στην αρχαία Ελληνική Φιλοσοφία
Λογική είναι η νοητική διεργασία κατά την οποία συνδέονται στοιχεία για την παραγωγή αποτελέσματος που σχετίζεται με τα συνδεθέντα πχ αν πούμε…
Ο Αριστοτέλης το λογικό μέρος της ψυχής και το αδιάσπαστο της επιθυμίας με τη σκέψη
Ξεκινώντας το Ζ΄ βιβλίο από τα «Ηθικά Νικομάχεια» ο Αριστοτέλης εξηγεί ότι πρέπει να αποσαφηνιστεί περαιτέρω τόσο το ζήτημα της μεσότητας, όσο…
Πλάτων: πώς παράγεται ο φαύλος πολιτικός;
Ι. Είναι κοινός τόπος πως η φιλοσοφική έγνοια της πολιτικής σκέψης του Πλάτωνα δεν παύει να περιστρέφεται γύρω από τον αληθινό φιλόσοφο, τον οποίο διαχωρίζει ρητά από…
Γεωμυθολογία και μαντική στο Iερό των Δελφών
Η έναρξη της μεγάλης ανασκαφής στους Δελφούς αντιδόνησε τον παλμό μιας αρχαίας κοινωνίας με καταλυτικό ρόλο στην ιστορία του πολιτισμού. Συνδυάζοντας τη…
Η αρχαία είσοδος στην πόλη της Αριασσού
Η Αριασσός ή Ααρασσός ήταν πόλη στη Μικρά Ασία ανεγερθείσα επί απότομης λοφώδους πλαγιάς και σε απόσταση περίπου 50 χιλιομέτρων προς την…
O Επίκουρος κι η εξέλιξη της ανθρώπινης κοινωνίας
Ο Επίκουρος, στην Επιστολή προς τον Ηρόδοτο, αναφέρει τις τρεις κύριες αιτίες όπου βασίστηκε η ανθρωπότητα για να προοδεύσει δημιουργώντας τον ανθρώπινο πολιτισμό. Οι κοινωνίες…
Ηράκλειτος, ο φιλόσοφος του αιώνιου γίγνεσθαι
«Δεν μπορείς να μπεις στο ίδιο ποτάμι για δεύτερη φορά», έλεγε ο Ηράκλειτος αποκαλύπτοντας το αρχιμήδειο σημείο της σκέψης του: τη ροή…
Οι Ψυχοπομποι
Ο ψυχοπομπός ήταν θεός, πνεύμα ή δαίμονας με αποστολή να οδηγεί τα πνεύματα των νεκρών στον Κάτω Κόσμο. Η ιστορική μελέτη των…
Ο Επικούρειος Άνθρωπος
Ποιος είναι ο Επικούρειος Άνθρωπος; Φυγόπονος, πνευματικά ρηχός, άθεος, διεφθαρμένος ηδονοθήρας, απόμακρος και αντικοινωνικός, εγωπαθής και αδιάφορος για τους άλλους, δειλός και μόνιμα…
Ο Θουκυδίδης, η αποστασία της Λέσβου και η έννοια του προτεκτοράτου
Μετά το πέρας του χειμώνα που ολοκλήρωσε την τρίτη χρονιά του πελοποννησιακού πολέμου, «την εποχή που το στάρι ωρίμαζε», οι Λακεδαιμόνιοι, μαζί…
Ο Αριστοτέλης και η αξία της ηθικής φιλοσοφίας
Αφού εξηγήθηκαν επακριβώς όλες οι διανοητικές αρετές (φρόνηση, σύνεση, γνώμη), που καθορίζουν την κατάκτηση της ηθικής αρετής (κι όχι τη γνώση των…
Ο Θουκυδίδης και η έναρξη του πελοποννησιακού πολέμου
Τα γεγονότα που αποτέλεσαν την απαρχή του πελοποννησιακού πολέμου αφορούν τη διεκδίκηση της Επιδάμνου ανάμεσα στους Κερκυραίους και τους Κορίνθιους: «Η Επίδαμνος…
Η Φάλαγγα των Ελλήνων οπλιτών
Oι Έλληνες δημιουργούν έναν από τους πρώτους σπουδαίους στρατηγικούς σχηματισμούς στην στρατιωτική ιστορία Στάδια της ανάπτυξης της φάλαγγας – Η φάλαγγα των…
H Επικούρεια φιλία
[…] Σε γενικές γραμμές θα μπορούσαμε να πούμε πως όλες οι φιλοσοφικές σχολές του αρχαίου κόσμου εμφανίζονται σαν ομάδες φίλων. Παρ’ όλα αυτά, ορισμένα χαρακτηριστικά διακρίνουν…
Τι τρώγαν οι αρχαίοι;
Τι τρώγαν οι Αρχαίοι; Εξαρτάται. Σε ποια εποχή, σε ποια πόλη, σε ποια κοινωνική τάξη και από ποιον συγγραφέα έχουμε τις πληροφορίες.…
Αριστοτέλης: πώς να σκεπτόμαστε την ἐντελέχεια;
Ι. Θα μιλήσουμε για την εντελέχεια στον Αριστοτέλη, μια από τις πιο δύσκολεςαλλά και ουσιαστικές έννοιες για την κατανόηση της αριστοτελικής φιλοσοφίας. Η εν λόγω έννοια συμπλέκεται πραγματικά…
Η μάχη στα Κούναξα 401 πΧ: Η επική ελληνική νίκη – Η κάθοδος των Μυρίων
ΣΗΜ:Η Κύρου Ανάβασις είναι ένα πολύ σημαντικό ιστορικό σύγγραμμα του Έλληνα ιστορικού, στρατιωτικού, και φιλοσόφου Ξενοφώντα που περιγράφει τη συμμετοχή σώματος 13.000…
Οι εκστρατείες του Μεγάλου Αλεξάνδρου που δεν έγιναν ποτέ
Ο Μέγας Αλέξανδρος υπήρξε αναμφισβήτητα ένας πάρα πολύ φιλόδοξος ηγέτης. Το μυαλό του δεν έπαψε ποτέ να επεξεργάζεται σχέδια για εξερευνήσεις και…
Ο Αριστοτέλης, το ζήτημα της απολύτου ακρατούς συμπεριφοράς και το θηριώδες
Ο Αριστοτέλης προχωρώντας το έβδομο βιβλίο από τα «Ηθικά Νικομάχεια» θέτει το ζήτημα που θα τον απασχολήσει ευθέως: «Στη συνέχεια ο λόγος…
Ο Επίκουρος για τις αισθήσεις και τα κριτήρια της αλήθειας
Ο ιστοριογράφος Διογένης Λαέρτιος (3ος αιώνας μ.Χ.)[1] παραθέτει τρεις επιστολές του Επίκουρου, στις οποίες περιέχονται με συντομία οι βασικές θέσεις και ολόκληρη η φιλοσοφία…
Ο αυτοκράτορας Ιουλιανός
Μπήκε στην Πρωτεύουσα ο Ιουλιανός με τον Πλάτωνα και με τον Αριστοτέλη στην αμασκάλη. Μαθόντας από τον έναν πως έπρεπε ο αληθινός…
Η πολιτική σκέψη του Αριστοτέλη στον Διαφωτισμό
Κάθε εποχή μελετά την κλασική αρχαιότητα ανάλογα με τα δικά της δεδομένα και τα ιδιαίτερα γνωρίσματά της. Αντικείμενο τέτοιας αναστοχαστικής προσέγγισης είναι…
Θουκυδίδης: Περικλέους Ἐπιτάφιος Λόγος
Ο Περικλέους Επιτάφιος ή Επιτάφιος του Περικλή είναι το απόσπασμα από το έργο «Ιστορία του Πελοποννησιακού Πολέμου» του αρχαίου Αθηναίου ιστορικού Θουκυδίδη στο οποίο παρατίθεται ο λόγος που ο Περικλής εκφώνησε…
Ο Επίκουρος και ο χρόνος
Όποιος ασχολείται με την επικούρεια φιλοσοφία χρειάζεται να έχει από πριν ξεκάθαρα στο μυαλό του όσα έχουν σχέση με τον χρόνο (δεῖ…
Ο Θουκυδίδης, ο Διόδοτος και ο ανθρωπισμός μέσα στον πολιτικό λόγο
Οι γνώσεις μας για το Διόδοτο είναι σχεδόν μηδαμινές. Ο Γεωργοπαπαδάκος παραθέτει σε υποσημείωση: «Δεν ξέρουμε τίποτε περισσότερο για το συνετό αυτόν…
Τα γραπτά του Αριστοτέλη και ο εκδότης Ανδρόνικος ο Ρόδιος
Όσο ζούσε ο Αριστοτέλης δημοσίευσε έναν περιορισμένο αριθμό έργων, κάποια από τα οποία ήταν διάλογοι που απευθύνονταν στο ευρύ κοινό και κάποια…
Η καινοτομία του αρχαίου Ελληνικού αλφαβήτου που άλλαξε όλες τις σύγχρονες γλώσσες
Μύθοι και ιστορική αλήθεια για το πρώτο φωνητικό αλφάβητο στην Ιστορία, που δημιούργησαν οι Έλληνες Ένα από τα θέματα που απασχολούν αρκετούς…
Ο τάφος του Αμύντα - Ένας αρχαίος Ελληνικός τάφος λαξευμένος σε βράχο στην αρχαία Τελμησσό, στη Λυκία
Ο τάφος του Αμύντα, γνωστός και ως τάφος Φετιγιέ, είναι ένας αρχαίος Ελληνικός τάφος λαξευμένος σε βράχο στην αρχαία Τελμησσό, στη Λυκία,…
Τα απίστευτα μάτια του Ηνίοχου
«Τα μάτια του Ηνίοχου μαγνητίζουν», αποφαίνονται κάποιοι από τους μελετητές του μοναδικού ορειχάλκινου αγάλματος. Το περίοπτο άγαλμα, με το μοναδικό βλέμμα έχει…
Πόσοι γνωρίζεται το "Κολοσσαίο" Αμφιθέατρο της Κύζικου;
Η Κύζικος ήταν αρχαία μικρασιατική πόλη στη Μικρά Φρυγία (Μυσία), κοντά στην Προποντίδα. Ήταν αποικία των Μιλησίων. Ιδρυτής της θεωρείται ο ήρωας…
Η άγνωστη αρχαία Ελληνική πόλη με το βασιλιά που δεν έπρεπε να τον δει ο Ήλιος
Ιστορίες, μυστήρια, θρύλοι και παραδόσεις… Αυτά συνοδεύουν τις διάφορες τοποθεσίες και πόλεις της Ελλάδας. Μέρη που έχουν εξερευνηθεί περισσότερο ή λιγότερο και…
Η Μάχη του Γρανικού - Η πρώτη μεγάλη νίκη του Μεγάλου Αλέξανδρου
Η πρώτη μεγάλη νίκη του Μεγάλου Αλέξανδρου κατά της Περσικής Αυτοκρατορίας, που εδραίωσε τη φήμη του ως μέγα στρατηλάτη. Έλαβε χώρα στις…
Οι ωραιότεροι αρχαίοι Ελληνικοί ναοί
Στέκουν αγέρωχοι στους αιώνες, θυμίζοντάς σε όλη την ανθρωπότητα το μεγαλείο του Ελληνικού πολιτισμού. Οι αρχαίοι Έλληνες αρχιτέκτονες υπήρξαν άριστοι τεχνίτες και…
Η «Πύλη της Κολάσεως» στην αρχαία Eλληνική πόλη της Φρυγίας Ιεράπολη
Δύο χιλιάδες χρόνια πριν, αρχαίοι τουρίστες, συνέρρεαν στην αρχαία Eλληνική πόλη της Φρυγίας την Ιεράπολη, μια αρχαία πόλη, στη σημερινή Τουρκία, για…