Συχνά το Καζακστάν αποκαλείται η Σαουδική Αραβία του ουρανίου.
Στην πραγματικότητα, το μερίδιό της στην αγορά, με περισσότερο από το 40% του παγκόσμιου πυρηνικού καυσίμου, δεν απέχει πολύ από το μερίδιο στην αγορά πετρελαίου του Οργανισμού Εξαγωγών Πετρελαιοπαραγωγών Χωρών και της Ρωσίας μαζί. Έτσι, όταν η αναταραχή, ακολουθούμενη από σκληρή καταστολή και νεκρούς, συγκλόνισε τη χώρα στις αρχές αυτού του μήνα, οι αγοραστές του ουρανίου ανατρίχιασαν. Οι τιμές του ουρανίου σημείωσαν άλμα κατά 8% μόνο στις 5 Ιανουαρίου, στα 45 δολάρια ανά λίβρα, σύμφωνα με την U x C , έναν πάροχο δεδομένων. Με τις εξεγέρσεις στη χώρα να έχουν πλέον σταματήσει, η αγορά έχει τακτοποιηθεί. Ωστόσο, το επεξεργασμένο ουράνιο, το οποίο συχνά αποκαλείται «yellow cake», φαίνεται έτοιμο για μια ταραχώδη δεκαετία.
Ο άμεσος αντίκτυπος της αναταραχής στο Καζακστάν μπορεί να είναι περιορισμένος. Αν και οι διαδηλώσεις έγιναν πολύ μακριά από περιοχές που παράγουν ουράνιο, μια μικρή πτώση της παγκόσμιας παραγωγής είναι ωστόσο πιθανή. Για την εξαγωγή ουρανίου, το Καζακστάν χρησιμοποιεί μια μέθοδο που περιλαμβάνει την χρήση οξέος στο έδαφος για τη διάλυση του μεταλλεύματος, την ανάκτηση του διαλύματος και στη συνέχεια τη χρήση χημικών ουσιών για τον διαχωρισμό του μετάλλου.
Οποιοδήποτε έλλειμμα μπορεί να μην έχει μεγάλη σημασία προς το παρόν. Οι μεγάλοι αγοραστές ουρανίου, όπως η Κίνα και η Γαλλία, που είναι χρήστες πυρηνικών καυσίμων, έχουν αποθέματα πολλών ετών. Οι πιο εκτεθειμένες επιχειρήσεις κοινής ωφέλειας θα μπορούσαν να δανειστούν από ξένους ομολόγους σε περίπτωση άμεσων ελλείψεων, εκτιμά η Toktar Turbay της CRU , μιας συμβουλευτικής εταιρείας. Οι περισσότεροι από αυτούς αγοράζουν πυρηνικά καύσιμα χρησιμοποιώντας μακροπρόθεσμα συμβόλαια, που τους προστατεύουν σε μεγάλο βαθμό από βραχυπρόθεσμα άλματα στις τιμές.
Ωστόσο, τα γεγονότα στο Καζακστάν, το οποίο για δεκαετίες ήταν ο πιο σταθερός προμηθευτής ουρανίου στον κόσμο, μπορεί τελικά να παρακινήσουν τους αγοραστές να προφυλαχθούν από τον κίνδυνο να βασιστούν υπερβολικά σε μία μόνο πηγή. Μπορεί να έρθει μια μέρα που η κυβέρνηση του Καζακστάν πέσει ή τα κρατικά περιουσιακά στοιχεία δεχτούν επίθεση (η Kazatomprom, η μοναδική παραγωγός ουρανίου της χώρας, ανήκει κατά 75% στο κράτος). Ως εκ τούτου, ορισμένοι καταναλωτές προσπαθούν να διαφοροποιήσουν τις πηγές εφοδιασμού τους. Καθώς το Καζακστάν είναι ο παραγωγός με το χαμηλότερο κόστος μακράν, αυτό θα σημαίνει την καταβολή πριμοδότησης.
Η αύξηση της συνολικής ζήτησης θα μπορούσε να αυξήσει περαιτέρω τις τιμές. Από τη Λευκορωσία μέχρι το Μπαγκλαντές, πολλές αναδυόμενες αγορές στρέφονται σε πυρηνική ενέργεια, για να απελευθερωθούν από τον άνθρακα. Η Κίνα σχεδιάζει 150 νέους αντιδραστήρες τα επόμενα 15 χρόνια. Ακόμη και στη Δύση, η οποία είναι από καιρό αμφιθυμική ως προς την πυρηνική ενέργεια, οι συμπεριφορές θα μπορούσαν να αλλάξουν. Η Ευρωπαϊκή Επιτροπή σχεδιάζει να χαρακτηρίσει την πυρηνική ενέργεια ως πράσινη στην ταξινόμησή της για τους επενδυτές, η οποία θα μπορούσε να κατευθύνει κεφάλαια σε νέα έργα. Η NuScale, η πρώτη εταιρεία που επιδιώκει να εμπορευματοποιήσει μικρούς, αρθρωτούς αντιδραστήρες που θα εγκριθούν από τις αμερικανικές ρυθμιστικές αρχές, ετοιμάζεται να βγει στο χρηματιστήριο (μέσω συγχώνευσης με εταιρεία εξαγοράς ειδικού σκοπού).
Νέα ορυχεία σχεδιάζονται στην Αφρική και την Αμερική, αλλά απαιτούν μια τιμή τουλάχιστον 50-60 $ ανά λίβρα ουρανίου για να είναι κερδοφόρα. Εάν πρέπει να ικανοποιηθεί μια αύξηση της ζήτησης κατά 2% ετησίως από τώρα έως το 2030 -μια συντηρητική εκτίμηση-, τότε όλα αυτά τα έργα θα πρέπει να τεθούν σε λειτουργία, λέει ο Tim Bergin της Calderwood Capital, ενός hedge fund. Αυτό μπορεί να μην είναι ρεαλιστικό. Ένα τέτοιο ορυχείο, στον Καναδά, είναι κάτω από μια λίμνη, ένα άλλο περιλαμβάνει την ψύξη του εδάφους έως και 400 μέτρα κάτω από την επιφάνεια.
Όλα αυτά καταλήγουν στο ότι, η τιμή του πυρηνικού καυσίμου μπορεί να γίνει όλο και πιο εύφλεκτη.