Ο Κωνσταντίνος (ΙΑ΄) Λάσκαρης (… – 19 Μαρτίου 1205) ήταν γιος του Μανουήλ Λάσκαρη και της Ιωάννας Καράτζαινας (γενν.π.1148).
Κατά την πολιορκία της Κωνσταντινούπολης το 1204 από την Δ’ Σταυροφορία, ο Αλέξιος Ε΄ Δούκας, βλέποντας ότι όλα είχαν χαθεί, εγκατέλειψε την πόλη το βράδυ της 12ης Απριλίου. Καθώς οι Σταυροφόροι θα έμπαιναν το πρωί στην πόλη, ο λαός μαζεύτηκε στην Αγία Σοφία για να εκλέξει νέο αυτοκράτορα. Υποψήφιοι ήταν ο Κωνσταντίνος Λάσκαρης, που είχε συμμετάσχει γενναία στην άμυνα της Πόλης και ο Κωνσταντίνος Δούκας, επίσης ικανός στρατιωτικός.
Με κλήρο επιλέχθηκε ο πρώτος, που προσπάθησε να εμψυχώσει τους πολίτες για άμυνα και να χρησιμοποιήσει τη Φρουρά των Βάραγγων. Αλλά όλοι τον εγκατέλειψαν. Έφυγε στις 13 Απριλίου με πλοίο για τη Βιθυνία. Εκεί ο αδελφός του Θεόδωρος συγκέντρωσε στρατό και έστειλε τον Κωνσταντίνο να καταλάβει το Αδραμύττιο από τον Ερρίκο της Φλάνδρας, τον νεοστεφθέντα Λατίνο αυτοκράτορα της Κωνσταντινούπολης.
Το τέλος
Στη μάχη του Αδραμυττίου που έγινε στις 19 Μαρτίου 1205 ο βυζαντινός στρατός ηττήθηκε και έκτοτε δεν αναφέρεται ο Κωνσταντίνος, ίσως λοιπόν σκοτώθηκε ή αιχμαλωτίστηκε. Τα γεγονότα περιγράφει ο σύγχρονος ιστορικός Νικήτας Χωνιάτης. Το 1205 ο αδελφός του Θεόδωρος Α’ Λάσκαρης ανακηρύχθηκε με τη σειρά του «αυτοκράτωρ Ρωμαίων», ιδρύοντας την Αυτοκρατορία της Νίκαιας.
Αρίθμηση μεταξύ των αυτοκρατόρων
Ο Κωνσταντίνος Λάσκαρης συνήθως δεν περιλαμβάνεται στην σύγχρονη αρίθμηση των Βυζαντινών αυτοκρατόρων. Αυτό οφείλεται εν μέρει στο ότι ποτέ δεν στέφθηκε επίσημα αυτοκράτωρ.
Ουσιαστικά δεν κυβέρνησε ποτέ. Δεν έχει αρίθμηση (π.χ. ΙΑ’) επειδή δεν συγκαταλέγεται πάντα ανάμεσα στους ηγέτες του Βυζαντίου. Την εξουσία στη Νίκαια ανέλαβε αμέσως ο αδελφός του, αλλά το γεγονός είναι ότι είχε οριστεί για λίγο βασιλεύς χωρίς κανένας άλλος να φέρει αυτόν τον τίτλο.
Επίσης, αρκετοί σύγχρονοι ιστορικοί, όπως Στήβεν Ράνσιμαν, αμφισβητούν την ακρίβεια της αναφοράς του Χωνιάτη, δεδομένης της υποδεέστερης θέσης την οποία εμφανίζεται να κατέχει σε σχέση με τον θεόδωρο, και εικάζουν ότι ο Θεόδωρος ανακηρύχθηκε αυτοκράτωρ τον Απρίλιο του 1204, και όχι ο Κωνσταντίνος.
Ενίοτε όμως εμφανίζεται ως Κωνσταντίνος ΙΑ΄, αρίθμηση που συνήθως αναφέρεται στον τελευταίο αυτοκράτορα του Βυζαντίου, Κωνσταντίνο Παλαιολόγο (ο οποίος τότε αριθμείται ΙΒ΄).