Γράφει ο Πάνος Ν. Αβραμόπουλος
Ποιος νουνεχής άνθρωπος θα μπορούσε να φανταστεί στην επίσημη θεσμοθέτηση της φρικτής γκιλοτίνας ένα μέτρο ηθικής προαγωγής της ανθρωπότητας ; Και όμως έτσι επέτασσαν οι ιστορικές νομοτέλειες.Ο Γκεντόν ζητά το υπέρογκο για την εποχή ποσό των 5.600 γαλλικών φράγκων και έτσι η μελέτη ανατίθεται στον γερμανό ξυλουργό Τομπίας Σμίτ, που την κατασκευάζει έναντι της κατά πολύ συμφέρουσας τιμής των 960 φράγκων.«Πρόβα τζενεράλε» για την «μηχανή» τον Οκτώβριο του 1792, η εκτέλεση του ληστή Νικολά Ζάκ Πελετιέ στην πλατεία της Γρέβης. Το κατάμεστο πλήθος που μέσα στα δικά του ηθικά μαρτύρια της φτώχειας και της καταπίεσης διψούσε για αίμα, έμεινε ενθουσιασμένο από την πρώτη εκτέλεση με την καρμανιόλα. Αίφνης όλες οι πλατείες της Γαλλίας γεμίζουν με την συσκευή και ακλουθούν αμέτρητες εκτελέσεις με την παρουσία, του αιμοδιψούς πλήθους που βλέπει με χαρά τα κεφάλια των πρώην καταπιεστών του, ευγενών και άλλων εκπροσώπων της άρχουσας τάξης να γεμίζουν σωρηδόν τα καλάθια του μηχανήματος.
Το τραγικό είναι ότι – κατά τις επιταγές των περίεργων κύκλων της ιστορίας – πολλοί από τους ηγέτες της επανάστασης που είχαν πρωτοστατήσει στην εφαρμογή του νέου πρωτοποριακού μέτρου εκτέλεσης, θα δοκιμάσουν οι ίδιοι την αποτελεσματικότητά του. Μηδέ εξαιρουμένου του αρχηγέτη της επανάστασης, Μαξιμιλιανού Ροβεσπιέρου. Είναι η περίφημη εποχή της «τρομοκρατίας», όπου όλοι στρέφονται εναντίον όλων. Στην πρώτη περίοδο της εφαρμογής της καρμανιόλας η συσκευή έφερε το όνομα«λουιζέτα» από το όνομα προφανώς του παρισινού χειρουργού Αντουάν Λουί. Αργότερα όμως και στα πλαίσια αποκατάστασης της τάξης, ο τύπος επέβαλε και στο λαό το όνομα του καθηγητή-βουλευτή Ιγνάτιου Γκιγιοτέν, που ενθέρμως είχε αγωνιστεί για την αλλαγή του ποινικού κώδικα και την εφαρμογή του αποκεφαλισμού στους εκτελεσθέντες.
Έτσι η συσκευή εκτέλεσης πήρε το γνωστό σε όλους μας όνομα «γκιλοτίνα».Στις μέρες μας του πολιτισμού και της πνευματικής αλκής, όλα τούτα φαντάζουν τόσο βίαια και αποτρόπαια. Και όμως μέσω της γκιλοτίνας οι βαρυποινίτες είχαν κατακτήσει την ελαχιστοποίηση μόλις σε λίγα δευτερόλεπτα, του μαρτυρίου που τους επεφύλασσε η ζωή. Τι περίεργο πράγμα είναι αυτή η ιστορία με τους δαιδαλώδεις μηχανισμούς της ;
*Ο συγγραφέας Πάνος Ν. Αβραμόπουλος, είναι M.Sc Δ/χος Μηχανικός Ε.Μ.Π., μέλος ΠΑΣΟΚ-ΚΙΝΑΛ