Το 2024, οι παγκόσμιες στρατιωτικές δαπάνες εκτοξεύτηκαν στο ρεκόρ των 2,7 τρισεκατομμυρίων δολαρίων, η μεγαλύτερη ετήσια αύξηση από το τέλος του Ψυχρού Πολέμου, κυρίως λόγω των ευρωπαϊκών, ασιατικών και μεσανατολικώνχωρών.
Ποιος αγοράζει;
Αντιμέτωπη με τις απειλές από τη Ρωσία, η Ευρώπη έχει αυξήσει τους αμυντικούς προϋπολογισμούς, με τις δαπάνες της Πολωνίας να αυξάνονται κατά 31%, στα 38 δισεκατομμύρια δολάρια, και της Σουηδίας κατά 34%, στα 12 δισεκατομμύρια δολάρια, κατά το πρώτο έτος της ένταξής της στο ΝΑΤΟ.
Η Γερμανία αύξησε τις στρατιωτικές δαπάνες κατά 28% στα 88,5 δισεκατομμύρια δολάρια, καθιστώντας την, την τέταρτη μεγαλύτερη χώρα δαπανών παγκοσμίως και επανεξοπλίζοντας το έθνος που προκάλεσε τους δύο μεγάλους παγκόσμιους πολέμους του περασμένου αιώνα.
Στη Μέση Ανατολή, οι στρατιωτικές δαπάνες του Ισραήλ αυξήθηκαν κατά 65%στα 46,5 δισεκατομμύρια δολάρια, η μεγαλύτερη ετήσια αύξηση από το 1967, εν μέσω του πολέμου με τη Χαμάς στη Γάζα και της σύγκρουσης με τη Χεζμπολάχ στο Νότιο Λίβανο.
Στην Ασία, η Κίνα δαπάνησε 7% περισσότερα για τον στρατό της το 2024, προσθέτοντας περίπου 314 δισεκατομμύρια δολάρια, εγείροντας φόβους για μια επικείμενη επιχείρηση κατά της Ταϊβάν, η οποία αύξησε τις στρατιωτικές της δαπάνες κατά 1,8% το 2024 στα 16,5 δισεκατομμύρια δολάρια.
Η Ιαπωνία, επίσης δύναμη της περιοχής Ασίας-Ειρηνικού, είδε τον στρατιωτικό της προϋπολογισμό να αυξάνεται κατά 21% στα 55,3 δισεκατομμύρια δολάρια, τη μεγαλύτερη ετήσια αύξησή της από το 1952.
Ποιος πουλάει;
Παραδοσιακοί εξαγωγείς όπλων όπως οι Ηνωμένες Πολιτείες, η Γαλλία, η Ρωσία, η Κίνα και η Γερμανία συνεχίζουν να κυριαρχούν στην αγορά.
Ωστόσο, αναδυόμενοι παίκτες όπως η Ινδία, η Τουρκία και το Ισραήλ αυξάνουν το μερίδιό τους.
Αξιοσημείωτο είναι ότι οι αμυντικές εξαγωγές του Ισραήλ έφτασαν στο ρεκόρτων 14,8 δισεκατομμυρίων δολαρίων το 2024, με την Ευρώπη να αντιπροσωπεύει το 54% των πωλήσεων, από 35% το προηγούμενο έτος.
Η λίστα… επιθυμιών
Η σημερινή κούρσα των εξοπλισμών δεν αφορά μόνο την ποσότητα, αλλά και την τεχνολογία.
Τα κράτη επενδύουν σε μεγάλο βαθμό σε όπλα επόμενης γενιάς, συμπεριλαμβανομένων των drones, των υπερηχητικών πυραύλων, της τεχνητής νοημοσύνης, της εξέλιξης στο κυβερνοχώρο και των διαστημικών συστημάτων.
Στις ΗΠΑ, η επιθυμία του Προέδρου Ντόναλντ Τραμπ για το σύστημα αντιπυραυλικής άμυνας «Χρυσός Θόλος», παρόμοιο με τον «Σιδερένιο Θόλο» του Ισραήλ, θα προσέθετε 175 δισεκατομμύρια δολάρια στον προϋπολογισμό της Ουάσιγκτον για όπλα τα επόμενα τρία χρόνια.
Θα απαιτούσε επίσης τη συνεργασία του γειτονικού Καναδά, με κόστος 61 δισεκατομμύρια δολάρια, ή την 51η πολιτεία – κάτι που ο πρωθυπουργός Μαρκ Κάρνεϊ έχει καταστήσει σαφές ότι δεν βρίσκεται στο τραπέζι.
Η πρόσφατη ανακοίνωση της Ρωσίας ότι εξοπλίζει τη Λευκορωσία με αντιβαλλιστικούς πυραύλους Oreshnik ικανούς να πλήξουν ολόκληρη την Ευρώπη, έχει αυξήσει την ανάγκη για συστήματα αντιπυραυλικής άμυνας στην ήπειρο.
Οι Ηνωμένες Πολιτείες, η Κίνα, η Γαλλία και η Γερμανία έχουν επίσης επενδύσει σε ηλεκτρομαγνητικά σιδηροδρομικά πυροβόλα που εκτοξεύουν βλήματα χωρίς πυρίτιδα. Πέρυσι, η Ιαπωνία έγινε η πρώτη χώρα που δοκίμασε ένα στη θάλασσα.
Στρατηγικές επιπτώσεις
Όλη αυτή η πολεμοχαρής δράση θα μπορούσε να προκαλέσει ένα θανάσιμο πλήγμα στις συμφωνίες ελέγχου των όπλων. Η συνθήκη New START μεταξύ ΗΠΑ και Ρωσίας πρόκειται να λήξει τον Φεβρουάριο του 2026, με ελάχιστες ελπίδες ανανέωσης.
Θα μπορούσε επίσης να επιταχύνει την εμφάνιση νέων σκηνικών πολέμου: στην περιοχή Ασίας-Ειρηνικού γύρω από την Ταϊβάν, στην Ευρώπη σε χώρες που συνορεύουν με την Ουκρανία και στον κυβερνοχώρο, μέσω της χρήσης εκστρατειών παραπληροφόρησης και προπαγάνδας.
Και όλες αυτές οι στρατιωτικές δαπάνες θα επηρεάσουν αρνητικά τους εθνικούς προϋπολογισμούς, ενδεχομένως απαιτώντας περικοπές στα κοινωνικά επιδόματα, αυξημένο χρέος ή λιγότερες κυβερνητικές υπηρεσίες – κάτι που δεν θα ευχαριστήσει τους ψηφοφόρους και θα μπορούσε να συμβάλει στην πολιτική αστάθεια.
*Πηγή: https://www.gzeromedia.com