Γιατί η μή τιμαριθμοποίησις της φορολογικης κλίμακος πλήττει τά νοικοκυριά

Εφημερίς Εστία

Η μή τιμαριθμοποίησις της φορολογικης κλίμακος πλήττει τά εισοδήματα, αλλά αυξάνει τά φορολογικά έσοδα του κράτους, ενω παραλλήλως μειώνει τήν συνολική ζήτηση, συγκρατωντας τίς πληθωριστικές πιέσεις.

Στό συμπέρασμα αυτό καταλήγει η μελέτη της Eurobank Research «Πληθωρισμός καί φορολογική επιβάρυνση των νοικοκυριων», σημειώνοντας ότι η μή τιμαριθμοποίησις συνιστα «μορφή πληθωριστικου φόρου».

Όπως σημειώνεται, «τυχόν αυξήσεις στά ονομαστικά εισοδήματα, πού μπορει απλως νά αντισταθμίζουν μέρος της απώλειας της αγοραστικης τους δύναμης λόγω της αύξησης του επιπέδου των τιμων, ενδέχεται νά οδηγήσουν τούς φορολογουμένους σέ υψηλότερα φορολογικά κλιμάκια αυξάνοντας δυσανάλογα τόν φόρο πού πληρώνουν, ακόμα καί άν τό πραγματικό τους εισόδημα έχει μειωθει. Ακόμα καί νοικοκυριά μέ αμετάβλητες ονομαστικές αποδοχές επηρεάζονται από τήν ολίσθηση κλιμακίου, καθώς η αγοραστική τους δύναμη μειώνεται, αλλά ο φόρος πού τούς καταλογίζεται παραμένει ο ίδιος». Ωστόσο, μιά σύνδεσις των φορολογικων συντελεστων καί ορίων μέ τόν πληθωρισμό θά έφερνε σημαντική ελάφρυνση στά εισοδήματα.

Συμφώνως πρός τήν μελέτη, η φορολογική επιβάρυνσις των εισοδημάτων από μισθωτές υπηρεσίες, συντάξεις καί επιχειρηματική δραστηριότητα, δηλαδή ο αναλογων φόρος ως ποσοστό των αντίστοιχων φορολογουμένων εισοδημάτων, ηυξήθη, από τό 9,9% τό 2021, στό 11,1% τό 2023. Βάσει των εκτιμήσεων της μελέτης, τό 37% της αυξήσεως αυτης προηλθε από τήν μή τιμαριθμοποίηση της φορολογικης κλίμακος.

Οι επιπτώσεις ειναι ακόμη πιό βαριές στά εισοδήματα από μισθωτή εργασία, τά οποια αποτελουν καί τήν βασική πηγή φορολογικων εσόδων. Γιά κάθε 5 ευρώ εισοδήματος πού δηλώνουν τά φυσικά πρόσωπα, τά 4 από αυτά υπάγονται στήν κλίμακα φορολογίας εισοδήματος των μισθωτων, η οποία ειναι εντόνως προοδευτική: Καθώς τά εισοδήματα των φορολογουμένων αυξάνονται καί υπερβαίνουν ορισμένα κατώφλια, φορολογουνται μέ ολοένα υψηλότερους συντελεστές.

Ειδικώτερα, σχεδόν η μισή (47%) αύξησις του αναλογουντος φόρου στά εισοδήματα από μισθωτή εργασία καί συντάξεις μεταξύ 2021 καί 2023 οφείλεται στήν μή τιμαριθμοποίηση, ενω στά εισοδήματα από επιχειρηματική δραστηριότητα τό ποσοστό αυτό φθάνει μόλις τό 16%. Η φορολογική επιβάρυνσις –δηλαδή ο αναλογων φόρος ως ποσοστό των φορολογουμένων εισοδημάτων– ηυξήθη κατά 1,1 ποσοστιαία μονάδα (π.μ.) γιά τά εισοδήματα από επιχειρηματική δραστηριότητα, εκ της οποίας μόνο η 0,1 π.μ. προηλθε από τήν μή τιμαριθμοποίηση της κλίμακος. Αντιθέτως, γιά τά εισοδήματα από μισθούς, η επίδρασις της μή τιμαριθμοποιήσεως της κλίμακος όχι μόνο εξηγει στό σύνολό της τήν αύξηση της φορολογικης επιβαρύνσεώς τους κατά 0,9 π.μ., αλλά τήν υπερβαίνει: Άν δηλαδή η φορολογική κλίμακα ειχε τιμαριθμοποιηθει πλήρως, η φορολογική επιβάρυνσίς τους θά ειχε μειωθει οριακως. Ακόμα καί νοικοκυριά μέ αμετάβλητες ονομαστικές αποδοχές επηρεάζονται από τήν ολίσθηση κλιμακίου, δηλαδή τήν αυτόματη αύξηση της φορολογικης επιβαρύνσεως, καθώς η αγοραστική τους δύναμις μειώνεται, αλλά ο φόρος πού τούς καταλογίζεται παραμένει ο ίδιος.