Αυτός είναι ο Ιλμπέρ Ορταϊλί, Τούρκος ιστορικός, από τα μεγάλα ονόματα της χώρας μαζί με τον Χαλίλ Ιναλτζίκ
Τα βιβλία του κάποια έχουν μεταφραστεί στα ελληνικά και εδώ θα παραθέσω μόνο ορισμένα από αυτά που λέει για να βγάλει ο καθένας τα συμπεράσματα του.
Αναφορές του Ορταϊλί
- ▫️ Αναφέρει πως για αιώνες τα φιρμάνια και έγγραφα της οθωμανικής αυτοκρατορίας ανέφεραν την Πόλη ως Κωνσταντινούπολη (Be makam-ı Konstantiniyye el Mahmiiyye…).
- ▫️ Αναφέρει πως την πόλη την κυρίευσαν οι πρόγονοι του και μετέπειτα την προστάτεψαν.
- ▫️ Τις εκκλησίες παραδέχεται πως τις μετέτρεψαν σε τζαμιά ως προστασία που το υπαγόρευε η ανάγκη.
- ▫️ Αναφέρει το γεγονός πως το 1940 ο πρύτανης του Πανεπιστημίου της Κωνσταντινούπολης Σιδδίκ Σαμί Ονάρ συμμετείχε σε μια σύνοδο πρυτάνεων στην Ευρώπη και τους είπε το εξής: Εγώ είμαι το πιο παλιό πανεπιστήμιο. Εγώ το αντιπροσωπεύω, συνεπώς και η θέση μου στο πρωτόκολλο θα είναι προνομιούχα. Αναφέρει πως η Πόλη είχε πανεπιστήμιο από την εποχή του Θεοδοσίου.
- ▫️ Αναφέρει: σε όλη την διάρκεια του μεσαίωνα ο μόνος τόπος που προκαλούσε θαυμασμό σε όλους τους λαούς οι οποίοι και προσπαθούσαν να τον μιμηθούν, ήταν η Κωνσταντινούπολη, δηλαδή το μέρος που εμείς αποκαλούσαμε βυζαντινή αυτοκρατορία.
- ▫️ Αναφέρει πως το βιβλίο De Ceremoniis Aulae Byzantinae που είχε γράψει ο Κωνσταντίνος Πορφυρογέννητος σχετικά με την τυπολογία των τελετών συνεχίστηκε τον 15ο αιώνα με την οθωμανική παράδοση.
- ▫️ Αναφέρει τον σουλτάνο ως τον τελευταίο «Ρωμαίο αυτοκράτορα».
Σύγκριση με τον Χαλίλ Ιναλτζίκ
Υπάρχουν και άλλα ενδιαφέροντα που παραδέχεται ο Τούρκος ιστορικός ο οποίος σε κάποια σημεία διαφοροποιείται από τον Χαλίλ Ιναλτζίκ.
Ο Ιναλτζίκ για παράδειγμα θεωρούσε την οθωμανική αυτοκρατορία ως ένα κράτος παρόμοιο με τους Αββασίδες και πως ήταν ένα κατεξοχήν μεσανατολικό κράτος.
Η έμμεση παραδοχή
Στα λόγια του αυτά ο Ορταϊλί παραδέχεται με πολύ έμμεσο τρόπο βέβαια ότι έχει επίγνωση της κοινωνίας που δημιούργησε την σύγχρονη Τουρκία.
Η επίγνωση των μορφωμένων
Οι μορφωμένοι της απέναντι πλευράς ξέρουν. Ξέρουν και ας μην το παραδέχονται.
Επίλογος
Όλα αυτά φυσικά μικρή σημασία έχουν εις ότι αφορά τις σχέσεις μας με την Τουρκία.
Ξέρουν πολλά αλλά το καθεστώς απάδει της αλήθειας! Οταν λένε μια χούφτα σπαχήδες ακολούθησαν μια γκρίζα λύκαινα και κατέκτησαν μια αυτοκρατορία πόσοι ήταν μια δράκα
ανθρώπων που είτε με φίλεμα (φοροαπαλλαγές) είτε με το ξίφος πήραν πρώτα την εξοχή κι εν συνεχεία τις πόλεις. Η συνειδητή διαρπαγή των πολιτιστικών συμβόλων απο την ημισέληνο που ήταν σημαία του αρχαίου μεγαρικού Βυζαντίου λόγω της θεάς Αρτέμιδας,
μέχρι το δικέφαλο αετό η …αδηφαγία καλύπτει το κενό ενος λαού που υποδέχτηκε την πρώτη Βυζαντινή πρεσβεία με θυμιατά να ξορκίσει τα κακά πνεύματα.