Η μεγαλοφυία και ο τραγικός θάνατος του Αντόνιο Λαβουαζιέ

ΔΙΑΒΑΣΤΕ ΕΠΙΣΗΣ

Γράφει ο  Πάνος Ν. Αβραμόπουλος

 

2Q==Πόσοι από εμάς δεν γοητεύτηκαν στην πρώτη κιόλας Γυμνασίου, με τον μεγαλοφυή νόμο της «Αφθαρσίας της Ύλης». Η επαφή μας με το γοητευτικό μάθημα της Χημείας,που διάνοιγε στην ανθρώπινη δημιουργία τεράστιες δυνατότητες, επέπρωτο να γίνει με το λαμπρό επιστημονικόεπίτευγμα ενός γάλλου χημικού. Ενός ερευνητή που καταχωρήθηκε με τις πρωτοπόρες επιστημονικές του εργασίες στο πάνθεον των μεγάλων της ανθρώπινης διανόησης και που πάραυτα η ιστορία του επεφύλασσε άδικο και άδοξο τέλος.
Του Αντουάν Λοράν Λαβουαζιέ. Ποιες ήταν όμως οι ιστορικές υπαγορεύσεις για τον μεγάλο χημικό ; Ο Λαβουαζιέ ήταν γόνος αριστοκρατικής οικογενείας και είχε μεγαλώσει με όλες τις ανέσεις και την υψηλή παιδεία των γάλλων ευγενών. Ο πατέρας του ήταν γενικός φοροεισπράκτορας. Τίτλος μισητός στην φτωχή Γαλλία, που στέναζε από τον δεσποτισμό και την εκμετάλλευση του Λουδοβίκου. Του απέδιδε μεγάλες προσόδους, αλλά και άφθονο μίσος από όσους στο πρόσωπο των φοροεισπρακτόρων έβλεπαν έναν τύραννο.
Το ίδιο επάγγελμα θα ακολουθήσει και ο νεαρός Αντουάν, παράλληλα με την ενασχόλησή του με την Χημεία, που τον θέλγει με τα μυστικά της, αλλά και τις τεράστιες δυνατότητές της.Έτσι αφού προβεί σε εξαίρετες ανακαλύψεις σύντομα θα καταξιωθεί σε έναν από τους επώνυμους επιστήμονες της Γαλλίας. Είναι αυτός που πρώτος θα δώσει ερμηνεία για το φαινόμενο της Καύσης, εξηγώντας ότι η καύση προέρχεται από την ένωση του οξυγόνου με άλλα στοιχεία. Ερμήνευσε πρώτος την λειτουργία της ανθρώπινης αναπνοής στο ανθρώπινο σώμα, ενώ αντικείμενο της σπουδής του υπήρξε και η σύνθεση του νερού. Μελέτησε ακόμα το φαινόμενο της αλκοολικής ζυμώσεως.
Και με όλη αυτή την πολύπλαγκτη επιστημονική του παρουσία, είχε κατορθώσει στην ζηλευτή ηλικία των εικοσιπέντε μόλις ετών, να γίνει μέλος της Γαλλικής Ακαδημίας Επιστημών. Όμως η ιστορία όπως σχεδόν πάντα, έπαιζε για την έξοχη αυτή φυσιογνωμία της επιστήμης το δολερό παιχνίδι της και με έναν εντελώς παράδοξο τρόπο,εξύφαινε τον ιστό της θανάτωσης του Λαβουαζιέ. Λίγο πρίνε εκσπάσει η επανάσταση μια άλλη εξέχουσα αργότερα φυσιογνωμία της πολιτικής σκηνής της Γαλλίας, αλλά άσχετη βεβαίως με τη Χημεία, είχε κάνει μια μελέτη γύρω από την φωτιά. Συγγράφοντας και ένα εγχειρίδιο υπο τον εκκωφαντικό τίτλο «Φυσικές έρευνες επι του πυρός». Επρόκειτο για τον Μαρά εκδότη της εφημερίδας «Ο φίλος του λαού» και μέλος της ιστορικής τριανδρίας της Γαλλικής επανάστασης, με τους Δαντόν και Μαξιμιλιανό Ροβεσπιέρο. Ο Λαβουαζιέ ως ο κατ εξοχήν αρμόδιος για τα αφορούντα τη Χημεία θέματα, είχε εκφράσει τότε δημοσίως απαξιωτικές κρίσεις για την μελέτη του Μαρά. Αποκαλώντας την ανοησίες.

Όμως σε λίγο θα εκδηλώνονταν η επανάσταση και ο Μαρά θα εύρισκε πρόσφορο έδαφος για να εκδικηθεί τον μεγάλο χημικό. Θα αποκτούσε απίστευτη δύναμη υπογράφοντας με τον Ροβεσπιέρο, χιλιάδες εκτελέσεις αντικαθεστωτικών στις λαιμητόμους που κοσμούσαν κάθε πλατεία της Γαλλίας. Η ετυμηγορία τους σαφής. Οι εχθροί του λαού και συνεργάτες του προηγούμενου αυταρχικού καθεστώτος εκμετάλλευσης, έπρεπε να θανατώνονται με συνοπτικές διαδικασίες. Για την περίπτωση δε του Λαβουαζιέ η εκδίκηση του Μαρά θα γίνονταν εύκολο παιχνίδι, αφού αυτός και ο πατέρας τους είχαν το απεχθές επάγγελμα του φοροεισπράκτορα. Πόσο άδικη η ιστορία εδώ, για τον μεγάλο επιστήμονα, που είχε με τις εμπνευσμένες του ανακαλύψεις θέσει το υπόβαθρο της Χημείας; Ενδεικτικό είναι το δηλητήριο που έβγαζε ο Μαρά μέσω της εφημερίδας του για τον Λαβουαζιέ. «Καταγγέλλω τον αγύρτη Λαβουαζιέ, μαθητευόμενο χημικό, γενικό φοροεισπράκτορα, τον υποτιθέμενο πατέρα όλων των ανακαλύψεων». Η ώρα του τέλους είχε σημάνει. Οι δυνάμεις της επανάστασης έκλεισαν το χημικό εργαστήριο του Λαβουαζιέ και τον οδήγησαν σε ένα δικαστήριο παρωδία, του οποίου η απόφαση ήταν προαποφασισμένη. Ο δυστυχής επιστήμονας απαρίθμησε στο δικαστήριο όλα τα  επιτεύγματά του, για να εισπράξει την παγερή απάντηση απο τον αγράμματο πρόεδρό του «Η δημοκρατία δε χρειάζεται επιστήμονες. Θάνατος». Οδηγήθηκε στη λαιμητόμο μαζί μεείκοσι εφτά άλλους αντιφρονούντες και σε λίγο το άψυχο κεφάλι του έπεφτε στο καλάθι. Άδικη αμοιβή αλήθεια για το μεγάλο τέκνο της Γαλλίας και της παγκόσμιας συνάμα επιστημονικής κοινότητας.  Δεκαοχτώ μήνες αργότερα όταν τη διακυβέρνηση της Γαλλίας θα αναλάβει το μετριοπαθέστερο Διευθυντήριο και θα έχει επέλθει εν τω μεταξύ ο αποκεφαλισμός των Μαρά και Ροβεσπιέρου, το κράτος θα επιτρέψει στη χήρα του Λαβουαζιέ να πάρει τις μελέτες και τα χημικά του όργανα. Την άδεια παραλαβής τους θα συνόδευε και ένα λιτό σημείωμα, μάλλον κυνικό παρά με διάθεση αποκατάστασης της τραγικής εκτέλεσης. Έγραφε:«Στη χήρα του Λαβουαζιέ, που καταδικάστηκε αδίκως». Έτσι το ήθελε η ιστορία με τους αχανείς δαιδάλους της. Εξαιτίας μιας επιπόλαιης αντιδικίας, είχε θανατωθεί ίσως ο μεγαλύτερος χημικός όλων των εποχών

*Ο συγγραφέας Πάνος Ν. Αβραμόπουλος, είναι M.Sc Δ/χος Μηχανικός Ε.Μ.Π., μέλος ΠΑΣΟΚ-ΚΙΝΑΛ

www.panosavramopoulos.blogspot.gr

ΑΦΗΣΤΕ ΜΙΑ ΑΠΑΝΤΗΣΗ

εισάγετε το σχόλιό σας!
παρακαλώ εισάγετε το όνομά σας εδώ

Το ενωτικό δημοψηφισμα του 1950 στην Κύπρο

Συμπληρώνονται σήμερα 76 χρόνια από την ιστορική 15η Ιανουαρίου 1950, μια ημερομηνία-σταθμό για τον κυπριακό ελληνισμό Ήταν η ημέρα που ο λαός της Κύπρου, με...

Σήμερα η εκκλησία μας τιμά την μνήμη της Αγίας Νίνας Ισαποστόλου

Σύμφωνα με τον συναξαριστή, η Αγία Νίνα (ή Νίνω) γεννήθηκε στην Καππαδοκία, όπου κατοικούσαν πολλοί Γεωργιανοί και φέρεται ως συγγενής του Αγίου Μεγαλομάρτυρα Γεωργίου...

Σήμερα η εκκλησία μας τιμά την μνήμη των των Αγίων Ερμύλου και Στρατόνικου των μαρτύρων και του Οσίου Μάξιμος του Καυσοκαλυβίτη

Σήμερα Τρίτη 13/1 η εκκλησία μας τιμά την μνήμη των των Αγίων Ερμύλου και Στρατόνικου των μαρτύρων και του Οσίου Μάξιμος του Καυσοκαλυβίτη Τα ονόματα...

«Κυριακάτικα»: Η επιστολή 207 Πυργίων στον Καποδίστρια εν έτει 1830 – Γιατί την είχαν στείλει – Τα ονόματα

Οι κοτσαμπάσηδες της περιοχης καθώς καί οι πολιτευτές συνασπισμένοι υπό τόν Λυκουργο Κρεστενίτη, δημιουργουσαν προσκόμματα στό έργο του Κυβερνήτη  του Αθανάσιου Φωτόπουλου, πρ. Καθηγητή Ιστορίας...

Η δολοφονία των αναπήρων στη ναζιστικη Γερμανια

Την 1η Ιανουαρίου 1934, οι εγκληματίες ναζιστές ενεργοποιούν τον νόμο για "πρόληψη απογόνων ασθενών με κληρονομικές ασθένειες" ενάντια σε ΑμεΑ που είχαν ψήφισει λίγους...

Η ναυμαχία της Λήμνου: Όταν το θωρηκτό Αβέρωφ έκλεισε τον τουρκικό στόλο μέσα στα στενά

Σαν σήμερα, πριν από 113 χρόνια, ο ελληνικός στόλος υπό την ηγεσία του Παύλου Κουντουριώτη σφράγισε την κυριαρχία του στις ελληνικές θάλασσες Η ναυμαχία της...

Σήμερα η εκκλησία τιμά την μνήμη των Οσίου Σεραφείμ του Σαρώφ

Σήμερα 2/1 η εκκλησία τιμά την μνήμη των Οσίου Σεραφείμ του Σαρώφ, Αγίου Σιλβέστρου Επισκόπου Ρώμης – Οσίου Σιλβέστρου εκ Ρωσίας. Έτσι λοιπόν τα ονόματα...

Τα άγνωστα Χριστούγεννα του 1944 στη Μυτιλήνη

Ο Δεκέμβρης του 1944 στη Μυτιλήνη έληξε με τη νίκη των δυνάμεων της αριστεράς που με διαπραγματεύσεις αλλά και έντονη την παρουσία των στρατιωτικών...

Σαν σήμερα 18 Δεκεμβρίου 1803 ο “Χορός του Ζαλόγγου”

Διηγηθείτε στα παιδιά σας τι διαδραματίστηκε τότε στο Σούλι Εξηγείστε τους γιατί οι Σουλιώτισσες προτίμησαν γι' αυτές και τα παιδιά τους τον θάνατο παρά την...

Οι Άγιοι Ευστράτιος, Αυξέντιος, Ευγένιος, Μαρδάριος και Ορέστης τιμώνται σήμερα, Σάββατο 13 Δεκεμβρίου

Εορτολόγιο: Σε ποιους να ευχηθείτεΆρης Ευστράτιος, Ευστράτης, Στρατής, Στράτος, Ευστρατάς, Στρατάς, Ευστρατία, Στρατούλα, Στράτα, Ευστρατούλα Αυξέντιος, Αυξέντης, Αυξεντία, Αυξεντούλα Ευγένιος, Ευγένης Μαρδάριος, Μαρδάρης,...

Η σφαγή στα Καλαβρυτα σαν σήμερα το 1943: Ένα από τα πιο φρικτά εγκλήματα πολέμου των Γερμανών που διαπράχθηκαν στην κατεχόμενη Ελλάδα

Η Σφαγή των Καλαβρύτων έλαβε χώρα στις 13 Δεκεμβρίου 1943, από τα γερμανικά στρατεύματα κατοχής της 117ης Μεραρχίας Καταδρομών (Jäger-Division) Η επιχείρηση «Καλάβρυτα» (Unternehmen Kalavryta)...

Άγιος Νικόλαος: Γιατί είναι προστάτης του Ναυτικού

Θεωρείται προστάτης των ναυτικών σε όλο τον κόσμο και δεν είναι τυχαίο. Κάποτε αποφάσισε να ταξιδέψει με πλοίο στους Άγιους Τόπους, για να προσκυνήσειΚατά...

Ρησεις Αγιου Πορφυριου

ΡΗΣΕΙΣ ΑΓΙΟΥ ΠΟΡΦΥΡΙΟΥ "Κοιμήθηκε" σαν σήμερα το 1991, ας έχουμε την ευχή και την ευλογία του...«Ο Θεός μας αγαπάει πολύ, μας έχει στο νου Του...

Άγιος Ανδρέας, γιορτάζει σημερα 30 Νοεμβρίου

Ένας από τους 12 Αποστόλους, ο επονομαζόμενος και Πρωτόκλητος, επειδή πρώτος αυτός, μαζί με τον αδελφό του Πέτρο, κλήθηκε να ακολουθήσει τον Ιησού Η μνήμη...

Άγιος Στυλιανός: Ο Προστάτης των παιδιών και Ιατρός τεκνογονίας

Γνώριζε ο Άγιος Στυλιανός, ότι για να κερδίσει κάνεις την Βασιλεία των Ουρανών πρέπει να έχει την ψυχή του σαν την ψυχή των μικρών παιδιών...

Άγιος Στυλιανός: Προστάτης των βρεφών και νηπίων και θεραπευτής παιδικών ασθενειών – Ο βίος του και η λαογραφία

Ασκήσεως πέπτωκεν ο στερρός στυλος. Στυλιανός γάρ τόν βίον καταστρέφει.Ο Όσιος Στυλιανός ήταν γιος πλουσίων γονέων (που μάλλον γεννήθηκε στην Παφλαγονία, χωρίς αυτό να είναι...

Αγία Αικατερίνη: Η προστάτιδα δεκάδων επαγγελμάτων και ανύπαντρων γυναικών

Η Αγία Αικατερίνη είναι από τα πρόσωπα εκείνα της Ορθοδοξίας που η ζωή και η δράση της αγγίζει τα όρια του μύθουΤιμάται παντού, παρά...

113 χρόνια από τότε που ο Ελληνικός Στρατός απελευθέρωσε το χωριό Πεστά Ιωαννίνων από τον τούρκο κατακτητή

Στις 29 Νοεμβρίου 2025, συμπληρώνονται 113 χρόνια από τότε που ο Ελληνικός Στρατός απελευθέρωσε το χωριό Πεστά Ιωαννίνων από τον τούρκο κατακτητή μετά από σκληρή μάχη που...

Η μαύρη επέτειος της παράνομης ανακήρυξης του ψευδοκράτους

Στις 15 Νοεμβρίου 1983 η Τουρκία επιχείρησε να εδραιώσει και να νομιμοποιήσει τα τετελεσμένα της βάρβαρης εισβολής μέσω της παράνομης ανακήρυξης του ψευδοκράτους Ο Πρόεδρος...

Άγιος Μηνάς: Ο μεγαλομάρτυρας και θαυματουργός

Άγιος Μηνάς: Ανήκει στους πιο δημοφιλείς Αγίους της Εκκλησίας μας Γεννήθηκε το 245 μ.Χ. στο Νίκιο της Κάτω Αιγύπτου.Οι γονείς του Αγίου ήταν ειδωλολάτρες.Ο Μηνάς...

ΔΗΜΟΦΙΛΗ