24/10/2020

Νικηταράς ο Τουρκοφάγος – Ο ήρωας με το άδοξο τέλος

Ο Νικήτας Σταματελόπουλος ή Νικηταράς (1787 – 25 Σεπτεμβρίου 1849) ήταν Έλληνας οπλαρχηγός, ηγέτης στην Ελληνική Επανάσταση του 1821. Ως προς το έτος γέννησης του οι απόψεις διίστανται. Άλλοι αναφέρουν το έτος 1781, άλλοι το 1783 και άλλοι το 1787.

Γεννήθηκε στο χωριό Μεγάλη Αναστάσοβα των Πισινών Χωριών του Μυστρά (σημερινή Νέδουσα Μεσσηνίας) , στους πρόποδες του Ταϋγέτου, 25 χλμ από την πόλη της Καλαμάτας όπως μας διηγείται ο ίδιος στα απομνημονεύματά του που κατέγραψε ο Γ. Τερτσέτης.
Στη σελ. 13 αναφέρει: “Εγεννήθηκα εις ένα χωριό Μεγάλη Αναστασίτσα (Αναστάσοβα) αποδώθε από του Μυστρά προς την Καλαμάτα. Ο προπάππος μου ήτον Προεστός και ο πατέρας μου έφυγε δεκαέξι χρόνων και επήγε με τα στρατεύματα τα Ρούσικα στην Πάρο και ήτον πολεμικός. Τον εσκότωσαν εις την Μονεμβασιά μαζί με έναν αδελφό και μ’ εναν κουνιάδο μου. Από ένδεκα χρόνων, μαζί με τον πατέρα μου, έσερνα άρματα. Ετουφέκισα ένα Τούρκο στο Λεοντάρι.”
Γονείς του ήταν ο Σταματέλος ονομαστός αγωνιστής της περιοχής Λεονταρίου και μητέρα του η Σοφία Δημητρίου Καρούτσου από τον Άκοβο του Λεονταρίου, δευτερότοκη θυγατέρα και αδελφή της γυναίκας του Θεόδωρου Κολοκοτρώνη, Αικατερίνης και της Μαρίας συζύγου του Ακοβίτη Γιωργάκη Μεταξά (Απομνημονεύματα Θ. Κολοκοτρώνη), καθώς και της συζύγου του Δημητρίου Κάρτσωνα, από τα Αρφαρά, το όνομα της οποίας είναι προς το παρόν άγνωστο.
Από τα αδέλφια του γνωστά είναι: Ο Ιωάννης Τουρκολέκας (1805-1816), και ο Νικόλαος Σταματελόπουλος.

Βιογραφία
Διωγμένος και επικηρυγμένος ο πατέρας του από την Μεγάλη Αναστάσοβα – καθώς ήταν πολεμικός -από τους Τούρκους, σε ηλικία 16 χρονών πολέμησε στην Πάρο με Ρώσικα στρατεύματα, βρήκε καταφύγιο στο Τουρκολέκα (όπου εκεί γεννήθηκε ο υιός του Γιάννης (1805) αδελφός του Νικηταρά που θανατώθηκε βάναυσα από τους Τούρκους το 1816 μαζί με τον γερο-Σταματέλο στην Μονεμβασιά και αγιοποιήθηκε αργότερα από την Ορθόδοξη Εκκλησία ως “Άγιος Ιωάννης ο Τουρκολέκας”) και αργότερα πέρασε στην Ζάκυνθο.
Το 1816, κατά τον ανηλεή διωγμό των κλεφταρματολών της Πελοποννήσου, ο πατέρας του σκοτώθηκε από τους Τούρκους και ο Νικηταράς ακολούθησε τον θείο του Κολοκοτρώνη στα Επτάνησα, όπου εντάχθηκε στα Ρωσικά τάγματα και μετέβη στην Ιταλία για να πολεμήσει κατά του στρατού του Ναπολέοντα. Στη συνέχεια επέστρεψε στα Επτάνησα και υπηρέτησε τους Γάλλους, οι οποίοι στο μεταξύ τα είχαν καταλάβει με τη συνθήκη του Τίλσιτ. Ήταν ένας από τους σημαντικότερους αγωνιστές της Επανάστασης του 1821. Συντηρούσε δικό του Σώμα Ενόπλων με άνδρες που προέρχονταν από διάφορα μέρη της Ελλάδας.

Με την έκρηξη της Επανάστασης, πήρε μέρος στην πρώτη Μάχη που δόθηκε στο Βαλτέτσι της Αρκαδίας στις 24 Απριλίου του 1821 (είχε προηγηθεί μια συμπλοκή στο Λεβίδι). Ο Νικηταράς, που κρατούσε με λίγους άντρες τα Άνω Δολιανά, κατάφερε να αποκρούσει χιλιάδες Τούρκους που επιτίθεντο με πυροβολικό. Επειδή έπεσαν πολλοί Τούρκοι από το χέρι του σ’ εκείνη τη Μάχη, οι άντρες του τον ονόμασαν Τουρκοφάγο. Διακρίθηκε και στις μάχες που ακολούθησαν, όπου συνεργάστηκε με το θείο του, κυρίως δε στην πολιορκία και την άλωση της Τριπολιτσάς.
“Του Λεωνίδα το σπαθί,
Νικηταράς θα το φορεί”
Όταν η Τρίπολη καταλήφθηκε από τους Έλληνες, δε ζήτησε κανένα λάφυρο για τον εαυτό του και όταν του πρόσφεραν ένα αδαμαντοκόλλητο σπαθί, το έκανε δώρο στην προσωρινή Κυβέρνηση.

Όταν οι Έλληνες κατέστρεψαν τη στρατιά του Δράμαλη στα στενά των Δερβενακίων, ο Νικηταράς μαζί με τους Δημήτριο Υψηλάντη και Παπαφλέσσα, είχε καταλάβει τη χαράδρα γύρω από τον Άγιο Σώστη, απ’ όπου θα περνούσαν οι Τούρκοι, προκαλώντας τους μεγάλη καταστροφή. Ο Φωτάκος γράφει πως κατά τη διάρκεια της μάχης έσπασε τέσσερα σπαθιά. Καθώς ο Δράμαλης υποχωρούσε προς το Άργος, ο Νικηταράς κατέλαβε την οχυρή θέση Αγιονόρι και σκότωσε πολλούς Τούρκους που προσπάθησαν να διαφύγουν μέσω αυτής. Συνετέλεσε στο να υποχωρήσει τελικά ο Δράμαλης, υφιστάμενος πανωλεθρία (26 – 28 Ιουλίου 1822).
Ο Νικηταράς πήρε μέρος σε πολλές ακόμη μάχες μέχρι που απελευθερώθηκε η χώρα.
Επί Καποδίστρια και Όθωνα ανήκε στο Κόμμα των Ναπαίων (Ρωσόφιλων). Η Ελληνική Κυβέρνηση, φοβούμενη ότι το ρωσόφιλο Κόμμα επεδίωκε να αντικαταστήσει τον Βασιλιά Όθωνα με κάποιον Ρώσο Πρίγκιπα, συνέλαβε το Νικηταρά το 1839 και τον καταδίκασε, αν και παντελώς αθώο, σε ενάμιση χρόνο φυλάκιση, την οποία εξέτισε στις φυλακές της Αίγινας. Όταν αποφυλακίστηκε, ή υγεία του ήταν εξασθενημένη από τα βασανιστήρια που υπέστη κατά τη διάρκεια της φυλάκισής του. Έπασχε από ζάχαρο χωρίς να το γνωρίζει, με αποτέλεσμα να χάσει σε μεγάλο βαθμό την όρασή του.

Βίωσε την αχαριστία και την αγνωμοσύνη του νεοσύστατου τότε ελληνικού κράτους, το οποίο του αρνήθηκε μια αξιοπρεπή σύνταξη ώστε να ζει αυτός και η οικογένειά του ευπρεπώς και αντί αυτού, του χορηγήθηκε “άδεια επαιτείας” στον χώρο όπου υπάρχει σήμερα ο ναός της Ευαγγελίστριας κάθε Παρασκευή.
Το 1843, όταν ο Βασιλιάς Όθωνας αναγκάστηκε να δώσει Σύνταγμα στην Ελλάδα, οπότε του απονεμήθηκε ο Βαθμός του υποστράτηγου μαζί με μία πενιχρή σύνταξη. Απεβίωσε στις 25 Σεπτεμβρίου 1849 σε ηλικία 68 ετών.

Τελευταία του επιθυμία ήταν να ταφεί στην Πελοπόννησο. Τάφηκε όμως στο Ά Νεκροταφείο Αθηνών, δίπλα στο Κολοκοτρώνη.

nikitaras1
Άγαλμα του Νικηταρά (έργο του Γρηγορίου Ζευγώλη – 1937 ) στο Πεδίον το Άρεως.

Τιμητικές Διακρίσεις
Για τις υπηρεσίες που προσέφερε στον υπέρ Ανεξαρτησίας των Ελλήνων αγώνα, μετά την ίδρυση του Νεοελληνικού Κράτους έλαβε τις παρακάτω τιμητικές διακρίσεις:
1. Το 1834 του απονέμεται ο βαθμός του Συνταγματάρχη του Τακτικού Στρατού και διορίζεται Στρατιωτικός Νομοεπιθεωρητής
2. Στις 18 (30) Σεπτεμβρίου 1835 εγκρίθηκε η απονομή του Αργύρου σταυρού του Αγώνα (Αργυρού Αριστείου). Το σχετικό δίπλωμα υπογράφηκε από τη Βασίλισσα Αμαλία και τέθηκε η ανάγλυφη Μεγάλη του Κράτους Σφραγίδα, στις 20 Φεβρουαρίου (3 Μαρτίου)1836. Το Πρωτότυπο του Διπλώματος φυλάσσεται . στα Γενικά Αρχεία του Κράτους των οποίων αποτελεί ιδιοκτησία . Ακριβές αντίγραφο, τηρείται στο Ιστορικό & Λαογραφικό Μουσείο της Τοπικής Κοινότητας Αρτεμισίας του Δήμου Καλαμάτας. Δωρεά του Σμηνάρχου (ΤΥΕ) ε.α. Ηλία Λαζάρου (Ιστοριοδίφη – Ερευνητή) και συντάκτη της παρούσης παραγράφου .
3. Στις 23 Ιανουαρίου 1835 με Β. Δ. το οποίο δημοσιεύθηκε στο ΦΕΚ. / 1 Α /23-1-1835 , τιμήθηκε με τον Ταξιάρχη του Τάγματος του Σωτήρος .
4. Την 1 Ιανουαρίου 1838 με Β. Δ. το οποίο δημοσιεύθηκε στο ΦΕΚ. / 1 Α /1-1-1838 τιμήθηκε με τον Ανώτερο Ταξιάρχη του Τάγματος του Σωτήρος.
5. Το 1843 προάγεται από Συνταγματάρχης σε Υποστράτηγο (τότε δεν υπήρχε ο ενδιάμεσος Βαθμός του Ταξιάρχου).
6. Το 1847 διορίστηκε Γερουσιαστής.
wikipedia

ΔΙΑΒΑΣΤΕ ΑΚΟΜΗ

ΣΧΟΛΙΑ

ΔΗΜΟΦΙΛΗ

Τώρα: Ο Πούτιν απαιτεί την στήριξη της Δύσης απέναντι στην Τουρκία αλλιώς…

Την Ευρώπη και την Αμερική προ των ευθυνών τους θέτει ο Ρώσος πρόεδρος, καθώς μιλά για το Αζερμπαϊτζάν αλλά εννοεί την Τουρκία! Απειλεί η...

Ελληνική νίκη στη Βορειο Ήπειρο

Πήγε περισσότερο καλά από όσο φάνηκε δημοσίως η επίσκεψη Δένδια στην Αλβανία. Από τον Μανώλη Κοττάκη «δημοκρατία» Καταρχάς επειδή η συμφωνία με τους γείτονες για την παραπομπή...

Αποκάλυψη: Οι νεκροί από Κορωνοϊο θα παραμένουν θαμμένοι υποχρεωτικά 10 χρόνια σε σφραγισμένο φέρετρο με ειδικό διπλό νάιλον

Την είδηση έδωσε ο αντιδήμαρχος στο δήμο Θεσσαλονίκης, κύριος Γιώργος Αβαρλης μιλώντας σε τοπικό site για τος εργασίες κατασκευής νέου χώρου ταφής ειδικά για...

Απαράδεκτη δήλωση της κυρίας Σακελλαροπούλου

Συμφωνα με την κυρια Σακελλαροπούλου μπορεί να είναι σε εξαρση τα Ελληνοτουρκικα, όμως το σοβαρό πρόβλημα μας είναι ο Κορωνοϊος. Με πληροφορίες από την Εφημερίδα...

Bayer: Γέμισαν καρκίνο την ανθρωπότητα με το Roundup

Να γιατί ο καρκίνος θερίζει τους αγρότες μας. Ασελγησαν πάνω στον άνθρωπο για την μητέρα Γη Όταν η Bayer, η γερμανική εταιρεία χημικών και φαρμακευτικών προϊόντων,...

Εύγε Γαλλία! Σε γιγαντοοθόνες τα σατιρικά σκίτσα του Μωάμεθ!

Είναι το ισχυρότερο μήνυμα ότι η Γαλλία δεν θα λυγίσει. Ότι ο πολιτισμός δεν θα υποταχτεί στην ισλαμική και τουρκική βαρβαρότητα! Οι Γάλλοι στέκονται στο...

Κεραυνοί Τράγκα για τους συνεργάτες των Γερμανών που τα παιδιά και τα εγγόνια τους έχουν θέσεις εξουσίας

Κεραυνούς εξαπέλυσε ο Γιώργος Τράγκας για τους συνεργάτες των ναζί ή τους θαυμαστές τους, των οποίων τα παιδιά τους, συμπτωματικά, κατείχαν και κατέχουν θέσεις...

Αναδρομικά: Κορόιδεψαν πάλι τα γεροντάκια – Μπάχαλο με λάθος ποσά

Μπάχαλο, ταλαιπωρία και απογοήτευση για χιλιάδες συνταξιούχους καθώς πιστώθηκαν λάθος ποσά σε τουλάχιστον 80.000 δικαιούχους- συνταξιούχους. Συμφωνα με ανακοίνωση του το Ενιαίο Δίκτυο Συνταξιούχων, ενημερώνει...

Βαρύ το τίμημα για την κυβέρνηση: Η απαγόρευση κυκλοφορίας τελειώνει τον Μητσοτακη στη συνείδηση του κόσμου!

Η απόφαση για την απαγόρευση κυκλοφορίας είναι πολύ πιθανόν να γυρίσει μπούμεραγκ για την κυβέρνηση. Ακόμη και αν η απόφαση λήφθηκε με αγνές(;) προθέσεις θα...

Κεραυνοί του Πούτιν: Εγκλήματα κατά των Αρμενίων – Χιλιάδες οι νεκροί στο Αρτσάχ,

«Η Ρωσία είχε πάντοτε ειδικούς δεσμούς με την Αρμενία και το Αζερμπαϊτζάν. Περισσότεροι από 2 εκατομμύρια Αρμένιοι ζουν στη Ρωσική Ομοσπονδία και περίπου 2...

ΔΗΜΟΦΙΛΗ

Τώρα: Ο Πούτιν απαιτεί την στήριξη της Δύσης απέναντι στην Τουρκία αλλιώς…

Την Ευρώπη και την Αμερική προ των ευθυνών τους θέτει ο Ρώσος πρόεδρος, καθώς μιλά για το Αζερμπαϊτζάν αλλά εννοεί την Τουρκία! Απειλεί η...

Ελληνική νίκη στη Βορειο Ήπειρο

Πήγε περισσότερο καλά από όσο φάνηκε δημοσίως η επίσκεψη Δένδια στην Αλβανία. Από τον Μανώλη Κοττάκη «δημοκρατία» Καταρχάς επειδή η συμφωνία με τους γείτονες για την παραπομπή...

Αποκάλυψη: Οι νεκροί από Κορωνοϊο θα παραμένουν θαμμένοι υποχρεωτικά 10 χρόνια σε σφραγισμένο φέρετρο με ειδικό διπλό νάιλον

Την είδηση έδωσε ο αντιδήμαρχος στο δήμο Θεσσαλονίκης, κύριος Γιώργος Αβαρλης μιλώντας σε τοπικό site για τος εργασίες κατασκευής νέου χώρου ταφής ειδικά για...

Απαράδεκτη δήλωση της κυρίας Σακελλαροπούλου

Συμφωνα με την κυρια Σακελλαροπούλου μπορεί να είναι σε εξαρση τα Ελληνοτουρκικα, όμως το σοβαρό πρόβλημα μας είναι ο Κορωνοϊος. Με πληροφορίες από την Εφημερίδα...

Bayer: Γέμισαν καρκίνο την ανθρωπότητα με το Roundup

Να γιατί ο καρκίνος θερίζει τους αγρότες μας. Ασελγησαν πάνω στον άνθρωπο για την μητέρα Γη Όταν η Bayer, η γερμανική εταιρεία χημικών και φαρμακευτικών προϊόντων,...

Εύγε Γαλλία! Σε γιγαντοοθόνες τα σατιρικά σκίτσα του Μωάμεθ!

Είναι το ισχυρότερο μήνυμα ότι η Γαλλία δεν θα λυγίσει. Ότι ο πολιτισμός δεν θα υποταχτεί στην ισλαμική και τουρκική βαρβαρότητα! Οι Γάλλοι στέκονται στο...