Αύξηση στα εκλογικά παράβολα, αλλαγές στην κατανομή των εδρών υπέρ του πλειοψηφούντος κόμματος και δυνατότητα επιστολικής ψήφου χωρίς περιορισμούς για όλους
Σε δημόσια διαβούλευση εν μέσω εορτών τέθηκε το νομοσχέδιο για την επιστολική ψήφο στις ευρωεκλογές, το οποίο περιλαμβάνει ρυθμίσεις που η Ν.Δ. φιλοδοξεί να την ευνοήσουν στην επόμενη εκλογική μάχη. Το νομοσχέδιο αλλάζει τον τρόπο κατανομής των εδρών στο Ευρωκοινοβούλιο προς όφελος του μεγαλύτερου κόμματος και ουσιαστικά «κλέβει» έδρες από τα μικρότερα κόμματα κατά την τρίτη κατανομή των εδρών. Επιπλέον, αυξάνονται σημαντικά τα παράβολα για τη συμμετοχή στις ευρωεκλογές αποτρέποντας την ανακήρυξη πολλών συνδυασμών. Όσον αφορά την επιστολική ψήφο, δεν θα υπάρχουν περιορισμοί και θα μπορεί να ψηφίσει με αυτόν τον τρόπο οποιοσδήποτε το επιθυμεί.
Το νομοσχέδιο του υπουργείου Εσωτερικών για τις επερχόμενες ευρωεκλογές αλλάζει τον αναλογικό τρόπο κατανομής των εδρών στην Ευρωβουλή και εισάγει στην τρίτη κατανομή των εδρών μία ευνοϊκή προς το πρώτο κόμμα ρύθμιση. Μέχρι τώρα τα κόμματα καταλάμβαναν τις έδρες με βάση το εκλογικό μέτρο, ενώ οι υπόλοιπες έδρες κατανέμονταν με βάση τα αχρησιμοποίητα υπόλοιπα των κομμάτων κατά τη δεύτερη κατανομή. Αντίστοιχη ήταν η διαδικασία και στην τρίτη κατανομή, όπου και πάλι υπολογίζονταν τα αχρησιμοποίητα υπόλοιπα των ψήφων.
Τα εκλογομαγειρέματα της Ν.Δ.
Με τις αλλαγές όμως της κυβέρνησης, στην τρίτη κατανομή η διάθεση των εδρών δεν ξεκινά από το κόμμα με τα μεγαλύτερα αχρησιμοποίητα υπόλοιπα, αλλά από το κόμμα με τις περισσότερες ψήφους συνολικά, δηλαδή το πρώτο κόμμα. Αυτή η ρύθμιση αναμένεται να ευνοήσει τη Ν.Δ., εφόσον έρθει πρώτη στις εκλογές, εις βάρος των μικρότερων κομμάτων. Χαρακτηριστικά, στις ευρωεκλογές του 2019 η Χρυσή Αυγή κατέλαβε δεύτερη έδρα με λιγότερες από 40.000 ψήφους περισσότερες από την Ελληνική Λύση.
Το νομοσχέδιο αλλάζει επίσης και το εκλογικό μέτρο, καθώς πλέον υπολογίζεται με βάση τις ψήφους των κομμάτων που πήραν πάνω από 3% και όχι όλων των κομμάτων που θα συμμετάσχουν στις εκλογές. Το υπουργείο Εσωτερικών επικαλείται την ανάγκη να αποτραπεί «η πολύ πιθανή περίπτωση προσκύρωσης περισσοτέρων εδρών σε συνδυασμό, ο οποίος υστερεί με βάση την εκλογική του δύναμη από κάποιον άλλο συνδυασμό».
Υπερτριπλασιασμός του παραβόλου
Την ίδια ώρα, η κυβέρνηση αυξάνει το παράβολο για τη συμμετοχή στις ευρωεκλογές διά μέσου της… ενοποίησης. Για τη συμμετοχή ενός συνδυασμού στις ευρωεκλογές απαιτείται παράβολο 20.000 ευρώ, το οποίο θα επιστραφεί σε όλα τα κόμματα που θα λάβουν τουλάχιστον 1,5%. Μέχρι τώρα απαιτούνταν παράβολο 3.000 ευρώ και επιπλέον 150 ευρώ για κάθε υποψήφιο, ενώ δεν υπήρχε ελάχιστος αριθμός υποψηφίων. Πλέον καθιερώνεται ελάχιστος αριθμός 21 υποψηφίων. Όμως και πάλι η οικονομική επιβάρυνση είναι σημαντική, καθώς με 21 υποψήφιους ένα κόμμα θα καλούνταν να καταβάλει 6.150 ευρώ, ενώ τώρα το ποσό αυτό υπερτριπλασιάζεται.
Χωρίς περιορισμούς η επιστολική ψήφος
Οσον αφορά τις διατάξεις για την επιστολική ψήφο, αυτές δεν περιλαμβάνουν οποιονδήποτε περιορισμό για ειδικές κατηγορίες, όπως είχε αφήσει εμμέσως να διαφανεί η κυβέρνηση. Παρότι εργαζόμενοι, φοιτητές και άτομα με αναπηρία ή σοβαρή ασθένεια προφανώς ευνοούνται από την επιστολική ψήφο, στην πραγματικότητα οποιοσδήποτε πολίτης μπορεί να ψηφίσει επιστολικά αν κάνει έγκαιρα την απαιτούμενη διαδικασία. Ακόμα κι ένας πολίτης που μένει ακριβώς δίπλα από το εκλογικό τμήμα, κάτι που δεν αποτελεί την συνήθη πρακτική σε χώρες που επιτρέπουν την επιστολική ψήφο.
Η διαδικασία της επιστολικής ψήφου
Η διαδικασία προβλέπει εγγραφή στους ειδικούς εκλογικούς καταλόγους μέχρι 40 μέρες πριν από τις εκλογές, ενώ για τους απόδημους θα υπάρχει μόνο δυνατότητα για επιστολική ψήφο. Οι πολίτες που επιθυμούν να ψηφίσουν με επιστολική ψήφο θα παραλάβουν τα σχετικά έγγραφα μέσω ταχυδρομείου, με όποια προβλήματα μπορεί να υπάρξουν, βέβαια, στις δύσβατες περιοχές. Επιπλέον, σε κάποιες περιπτώσεις οι πολίτες θα κληθούν να πληρώσουν για την αποστολή της επιστολικής ψήφου και θα λάβουν εκ των υστέρων αποζημίωση.
Η παραλαβή της επιστολικής ψήφου πρέπει να γίνει μέχρι τις 5 μ.μ. του Σαββάτου πριν από τις εκλογές, ενώ ο πολίτης θα ενημερωθεί αν η επιστολή του δεν φτάσει έγκαιρα προκειμένου να ψηφίσει, αν μπορεί, αυτοπροσώπως την Κυριακή. Η επιστολική ψήφος θα παραλαμβάνεται σφραγισμένη μαζί με έγγραφα ταυτοπροσωπίας και θα ρίχνεται σε κάλπη προκειμένου να καταμετρηθεί μαζί με τις υπόλοιπες μετά το τέλος της ψηφοφορίας.
Μια έξτρα έδρα στην Ευρωβουλή, αξία ανεκτίμητη
Η εξασφάλιση μίας επιπλέον έδρας στο Ευρωκοινοβούλιο έχει πολλαπλά οφέλη για τη Ν.Δ. Αυξάνει την κρατική επιχορήγηση, ενώ παρέχει μεγαλύτερη άνεση στον Κυριάκο Μητσοτάκη στη διευθέτηση ισορροπιών και ανταγωνισμών περί την αυλή του Μαξίμου. Μειώνει αρκετά το εύρος των αντιπολιτευόμενων φωνών στο Ευρωκοινοβούλιο, όπου η κυβέρνηση Μητσοτάκη έχει έρθει αρκετές φορές σε δύσκολη θέση για όσα διαπράττει στην Ελλάδα. Και μπορεί να αμβλύνει τις εντυπώσεις μιας μεγάλης πτώσης στα ποσοστά επιτρέποντας στο κυβερνητικό κόμμα να ισχυρίζεται πως διατήρησε τις δυνάμεις του.
Επιπλέον, ο όσο το δυνατόν μεγαλύτερος αριθμός εδρών της Ν.Δ. στο Ευρωκοινοβούλιο ευνοεί το κύρος του Κ. Μητσοτάκη στο Ευρωπαϊκό Λαϊκό Κόμμα. Κι αυτό είναι ιδιαίτερα σημαντικό εφόσον επιβεβαιωθούν τα σενάρια που θέλουν τον πρωθυπουργό να επιδιώκει μια δεύτερη σταδιοδρομία σε ανώτατη ευρωπαϊκή θέση. Σ’ αυτή την περίπτωση, η στήριξη από το ΕΛΚ και το προβάδισμα έναντι εσωτερικών ανταγωνιστών είναι στρατηγικός στόχος για τον Κ. Μητσοτάκη.