Το τεράστιο σχέδιο εξόρυξης λιθίου στη Σερβία γίνεται το επίκεντρο μιας σκληρής γεωπολιτικής μάχης.
Οι διοργανωτές, οι οποίοι αντιτίθενται στο σχέδιο αυτό, έχουν προειδοποιήσει ότι θα περάσουν από τις ειρηνικές διαδηλώσεις στην άμεση δράση για να σταματήσουν την εξόρυξη λιθίου στη δυτική Σερβία.
Υποστηρίζουν ότι η προστασία του περιβάλλοντος είναι απαραίτητη για την επιβίωση των κοινοτήτων τους.
Οι εξουσιοδοτήσεις για το έργο ανακλήθηκαν από την προηγούμενη κυβέρνηση το 2022 υπό έντονη δημόσια πίεση, αλλά μια απόφαση του Συνταγματικού Δικαστηρίου αντέστρεψε την κίνηση τον Ιούλιο και η κυβέρνηση γρήγορα επανέλαβε τις προετοιμασίες.
Η εταιρεία εξόρυξης Rio Tinto, που επικρίθηκε για υποτιθέμενες αποτυχίες σε άλλα έργα, ισχυρίζεται ότι ο σχεδιασμός για εξόρυξη «Jadar» στη Σερβία θα μπορούσε να παράγει σχεδόν 60.000 τόνους λιθίου ετησίως, καλύπτοντας έτσι το ένα πέμπτο των αναγκών της Ευρώπης για παραγωγή ηλεκτρικών αυτοκινήτων.
Σε μια αξιοσημείωτη ένδειξη υποστήριξης για ένα έργο που θεωρείται σημαντικό βήμα προς την επίτευξη των στόχων της κλιματικής και ενεργειακής ανεξαρτησίας του μπλοκ, ο Γερμανός καγκελάριος Όλαφ Σολτς και ο αντιπρόεδρος της Ευρωπαϊκής Επιτροπής Μάρος Σέφσοβιτς συνήψαν μια σειρά συμφωνιών τον Ιούλιο που δίνουν στους ευρωπαίους παραγωγούς αποκλειστική πρόσβαση στο σερβικό λίθιο και ανοίγουν το δρόμο για την κατασκευή ενός από τα μεγαλύτερα ορυχεία λιθίου στην ήπειρο.
Η γεωπολιτική ευθυγράμμιση της Σερβίας
Η αναβίωση της συμφωνίας με την Ρίο Τίντο και η εμπλοκή της ΕΕ θεωρούνται από δυτικούς αξιωματούχους ως σημαντικό μήνυμα της γεωπολιτικής ευθυγράμμισης της Σερβίας.
Για τον Αλεξάνταρ Βούτσιτς, τον πρόεδρο της Σερβίας, η Jadar είναι ζωτικής σημασίας όσον αφορά την ενίσχυση των δεσμών της χώρας του με την Ευρώπη.
Η Ρωσία πιθανότατα διαδραματίζει σημαντικό ρόλο στην τροφοδότηση της αντίθεσης στο έργο, λένε οι ΗΠΑ και η Γερμανία, σύμφωνα με τη Wall Street Journal.
Οι θεωρίες συνωμοσίας και οι προκλήσεις αφθονούν στο διαδίκτυο, συμπεριλαμβανομένου ότι το έργο θα εξορύξει κρυφά ουράνιο, ότι θα δηλητηριάσει το πόσιμο νερό της Σερβίας και ότι η όξινη βροχή θα πέσει στην πρωτεύουσα της χώρας εάν κατασκευαστεί το ορυχείο.
Το ορυχείο έχει γίνει σημείο σύγκρουσης στις σχέσεις ΗΠΑ-Ρωσίας
Η Δύση προσπαθεί να αποκτήσει τα ορυκτά που χρειάζονται για την πράσινη μετάβαση μειώνοντας την εξάρτηση από τις αλυσίδες εφοδιασμού που κυριαρχούνται από την Κίνα, ενώ η Μόσχα προσπαθεί να διατηρήσει την επιρροή της σε μια στρατηγικής σημασίας περιοχή προσπαθώντας να εμποδίσει τη Σερβία να οικοδομήσει στενότερες σχέσεις με τη Δύση, λένε οιαναλυτές.
Ένας αξιωματούχος του Υπουργείου Εξωτερικών των ΗΠΑ δήλωσε πρόσφατα ότι είναι πολύ πιθανό το καθεστώς του Κρεμλίνου να παίζει ρόλο στη διάδοση ψευδών πληροφοριών.
Το έργο Jadar αποτελεί σημείο καμπής για τη Σερβία, καθώς μπορεί να εγκαταλείψει τη σφαίρα επιρροής της Ρωσίας και να ενταχθεί στα οικονομικά και στρατηγικά σχέδια της Ευρώπης, σύμφωνα με τον Ορχάν Ντράγκας, διευθυντή του Διεθνούς Ινστιτούτου Ασφάλειας, μιας δεξαμενής σκέψης στο Βελιγράδι.
mediafax
—