Μπορεί το θέμα της διανομής ενός έκτακτου επιδόματος Πάσχα σε ευάλωτα νοικοκυριά να το άνοιξε ο ίδιος ο υπουργός Οικονομικών και έκτοτε σύσσωμο το οικονομικό επιτελείο (και ο ίδιος ο Κωστής Χατζηδάκης) να το αποκλείουν, ωστόσο φαίνεται πως στην οδό Νίκης πραγματοποιούνται ήδη ασκήσεις επί χάρτου για τους δυνητικούς δικαιούχους σε περίπτωση που βρεθούν τα απαραίτητα κονδύλια.
Τα στοιχεία του Προϋπολογισμού δείχνουν πως τα φορολογικά έσοδα είναι αυξημένα κατά σχεδόν 339.000.000 ευρώ μόνο τον Ιανουάριο, ενώ εκτιμάται πως αντίστοιχη πορεία καταγράφεται και τον Φεβρουάριο. Σημειώνεται πως ο Προϋπολογισμός προβλέπει ότι φέτος τα φορολογικά έσοδα θα αγγίξουν τα 63 δισ. ευρώ, από 61,3 δισ. ευρώ το 2023, δηλαδή 1,7 δισ. ευρώ περισσότερα από πέρυσι.
Οι τελικές αποφάσεις αναμένεται να ληφθούν μέσα στον Απρίλιο, καθώς η κυβέρνηση έχει μπροστά της μια σειρά από κρίσιμες ημερομηνίες, που θα καθορίσουν την ύπαρξη δημοσιονομικού χώρου.
Πρώτη ημερομηνία «κλειδί» αποτελεί η 7η Μαρτίου, όταν η ΕΛ.ΣΤΑΤ. θα ανακοινώσει τα πρώτα στοιχεία για το κλείσιμο του 2023, δηλαδή αν προκύπτει επιπλέον δημοσιονομικός χώρος από το προηγούμενο έτος. Σε περίπτωση που επιβεβαιωθούν οι εκτιμήσεις, το οικονομικό επιτελείο θα αναμένει και την ανακοίνωση της Eurostat στις 22 Απριλίου και, εφόσον διαπιστωθεί ότι πέρυσι η οικονομία πήγε καλύτερα από τις προβλέψεις, θα ανάψει το πράσινο φως για τη διανομή του έκτακτου επιδόματος.
Οι επιτελείς του υπουργείου Εθνικής Οικονομίας και Οικονομικών επαναλαμβάνουν συνεχώς πως πρέπει να διασφαλιστεί πρώτα ο φετινός στόχος για το πρωτογενές πλεόνασμα, που έχει τεθεί στο 2,1% του ΑΕΠ ή σχεδόν 5 δισ. ευρώ, και έπειτα να χαραχθεί ο «διάδρομος» για νέες παροχές και επιδόματα στις ευάλωτες ομάδες του πληθυσμού.
Επισημαίνεται, πάντως, πως για το 2023 ο στόχος του πλεονάσματος είχε τεθεί στο 1,1% του ΑΕΠ, ωστόσο πηγές του οικονομικού επιτελείου εκτιμούσαν πως τελικά διαμορφώθηκε κοντά στο 1,4%, δηλαδή σχεδόν 700.000.000 ευρώ πάνω από τον στόχο. Ομως, δεν έχει καθοριστεί αν σε αυτά τα ποσά περιλαμβάνονται και τα 300.000.000 ευρώ που δόθηκαν στις αρχές του χρόνου για τις εφημερίες των γιατρών, την αύξηση του επιδόματος γέννησης, αλλά και την επιστροφή του Ειδικού Φόρου Κατανάλωσης στο αγροτικό πετρέλαιο. Γι’ αυτόν τον λόγο εκτιμάται πως ο τελικός λογαριασμός του 2023 (ο Προϋπολογισμός του περασμένου έτους έκλεισε επισήμως στις 29 Φεβρουαρίου) αναμένεται πως έχει κλείσει με μια υπέρβαση περίπου 400.000.000 ευρώ, τα οποία θα εγγραφούν στο 2023.
Το σχέδιο για την περίμετρο των πιθανών δικαιούχων του βοηθήματος
Το οικονομικό επιτελείο έχει κάνει ήδη έναν πρώτο σχεδιασμό για την περίμετρο των δικαιούχων που δυνητικά θα μπορούσαν να πάρουν το έκτακτο επίδομα του Πάσχα, σε περίπτωση που δημιουργηθεί δημοσιονομικός χώρος. Τα ποσά και οι τελικοί δικαιούχοι αναμένεται να καθοριστούν μέσα στις επόμενες 6 εβδομάδες, όταν και θα είναι διαθέσιμα τα στοιχεία του Προϋπολογισμού και τα χρήματα που βρίσκονται στα κρατικά ταμεία.
Επισημαίνεται πως φέτος η κατάσταση είναι τελείως διαφορετική από τα προηγούμενα έτη, καθώς έχουν επιστρέψει οι δημοσιονομικοί κανόνες που είχαν «παγώσει» από το 2019 έως και το 2023 λόγω της υγειονομικής και ενεργειακής κρίσης. Η Κομισιόν έχει θέσει έναν μεγάλο «κόφτη» από φέτος προς τα κράτη-μέλη για τη διανομή παροχών, επιτρέποντας μόνο άκρως στοχευμένες κινήσεις αποκλειστικά προς τις ευάλωτες ομάδες. Κι αυτό για να μην κινδυνέψει ο στόχος του Κρατικού Προϋπολογισμού για επίτευξη πρωτογενών πλεονασμάτων, που έχουν επιστρέψει από φέτος.
Σύμφωνα με τον σχεδιασμό, επικρατέστεροι δικαιούχοι είναι:
-1.055.000 χαμηλοσυνταξιούχοι, που λαμβάνουν κύρια σύνταξη έως 700 ευρώ. Το έκτακτο βοήθημα θα μπορούσε να διαμορφωθεί στην περιοχή των 150-200 ευρώ. Ωστόσο, δεν έχει διευκρινιστεί αν θα αποκλειστούν οι συνταξιούχοι με προσωπική διαφορά, για τους οποίους η κυβέρνηση έχει δεσμευτεί πως θα τους στηρίζει μέχρι να «σβήσει» η προσωπική διαφορά τους.
-800.000 οικογένειες με παιδιά. Πρόκειται για όσους έχουν εγκεκριμένη αίτηση για το επίδομα Α21 και, όπως και τα προηγούμενα χρόνια, στα αντίστοιχα έκτακτα επιδόματα, λάμβαναν μιάμιση μηνιαία δόση.
-210.000 ευάλωτα νοικοκυριά. Πρόκειται για τους δικαιούχους του ελάχιστου εγγυημένου εισοδήματος που θα μπορούσαν να λάβουν ως ενίσχυση το 50% του μηνιαίου επιδόματος.
-225.000 Ατομα με Αναπηρία. Προϋπόθεση είναι να παίρνουν το προνοιακό επίδομα του ΟΠΕΚΑ και το ποσό της έκτακτης ενίσχυσης θα μπορεί να αγγίξει τα 150-200 ευρώ.
Ωστόσο, εκτιμάται πως η διανομή του έκτακτου επιδόματος θα καταβληθεί ελάχιστες εβδομάδες πριν από τις ευρωεκλογές, που θα μπορεί να αποτελέσει το τέλειο επικοινωνιακό σόου της κυβέρνησης για την ενίσχυση των ευάλωτων πολιτών με πολύ χαμηλά εισοδήματα. Ολα αυτά την ώρα που η ακρίβεια «σαρώνει» τα ελληνικά νοικοκυριά και όλες οι δημοσκοπήσεις παρουσιάζουν το μέτωπο των ανατιμήσεων και της οικονομίας ως το νούμερο ένα πρόβλημα των πολιτών.